نويسنده ، در بخش دوم ، در سه فصل ، به ديدگاههاى مختلف در ارزيابى روايات كتب اربعه ، پرداخته كه روايات كتب اربعه را در نگاه افراطگرايانه ، تفريطگرايانه ، و معتدل و واقعبينانه ، مورد بحث و بررسى قرار داده است .
در فصل اوّل ، در دو باب ، نظريهء قطعيّت صدور تمام روايات كتب اربعه و نيز نظريهء صحّت و حجيّت تمام روايات كتب اربعه ، بررسى شده است .
در مقدّمهء باب اوّل ، تحقيق شيعه دربارهء روايات كتب اربعه و اعتبار آنها در چهار ديدگاه ذيل ، خلاصه شده است :
1 . قطعى الصدور بودن تمام روايات كتب اربعه ؛
2 . حجّت و معتبر بودن تمام آنها ؛
3 . مورد اشكال يا فاقد شرايط حجيّت بودن آنها ؛
4 . واجد شرايط حجيّت بودن گروه خاصّى از آنها .
دو ديدگاه اوّل ، به لحاظ زيادهروى ، از حدّ اعتدال خارج شده ، در كتب شيعه ، به نظريّههاى افراطى ، معروف گرديده است و نويسنده ، اين دو نظريه را در فصل اوّل در دو باب جداگانه ، با عنوان ديدگاههاى افراطگرايانه ، مورد بحث و بررسى قرار داده است .
همين طور ديدگاه سوم ، به لحاظ قلّت و ضعف ( سختگيرى در ارزشگذارى ) ، از حدّ اعتدال ، خارج شده ، نظريّه تفريطى معرّفى شده است ؛ چون طريقهء عمل به خبر ، به عقل و عقلا موكول شده است و عقلا در امور خود ، به هر خبرى كه موجب اطمينان باشد ، عمل مىكنند . پس اين نظريه ، با شيوهء عقلايى مشهور ، انطباق ندارد .
اين نظريه در فصل دوم ، با عنوان ديدگاه تفريطگرايانه ، مورد بررسى قرار گرفته است .
امّا ديدگاه چهارم ، يعنى نظريهاى كه منطبق با طريقهء عقلاست و افزون بر روايات صحيح ، روايات حَسَن ، ثِقِه و بلكه موقوف الصدور را نيز مشمول ادلّهء خارجى معتبر
كافى پژوهى ( گزارش پايان نامه هاى مرتبط با كلينى و الكافى ) ( فارسى ) — صفحة 589
مساهمون: سيد محمد على ايازى
ص٥٨٩