پايكولى نمادى ايرانى در خاستگاه مدنيت
آمنه بيشهكلايى « 1 »
كيومرث حاجىمحمدى « 2 »
چكيده
بين النهرين به عنوان اصلى ترين و اولين خاستگاه مدنيت هميشه سردمدار اطلاعرسانى به جهان مدنى زمان خويش بوده به نحوى كه شيوههاى ادارى و مديريتى آن الگويى جهان شمول بودهاند . حاكمان بين النهرينى هميشه وقايع مهم زمان حكومت خويش را بر روى كتيبهها منعكس نمودهاند . اما اين بار حاكم ايرانى سعى بر شناساندن و به حقانيت شناساندن حاكميت خويش در جغرافياى بين النهرين به عنوان خاستگاه اصلى و محلى براى اعلام به جهانيان در زمانه خويش اقدام نموده است .
كتيبه نرسه در پايكلى ، اين كتيبه در پايكلى ( پايكولى يا پايقلى ) در جنوب سليمانيه عراق و در شمال قصرشيرين ، در يك كيلومترى غرب دهكده جديد بِركل كشف گرديده است . در اين محل در اصل برج مكعب شكلى قرار داشته كه از تخته سنگهاى تراشيده ساخته شده و بر چهار ديواره آن پيكره بزرگ نرسه ( 293 تا 302 م ) نقش گرديده بوده است . بر اين برج كتيبهاى از اين پادشاه به دو زبان پهلوى و پارتى نگاشته شده بود . اين كتيبه متضمن شرح حوادثى است كه منجر به شكست بهرام سوم و به سلطنت رسيدن نرسه گرديده است .
نگارندگان در اين تحقيق سعى دارند به معرفى اين اثر دوره تاريخى ايران بپردازند كه به نظر مىرسد شكل جديدى از اعلام موجوديت ايرانى در جغرافياى بين النهرين است . براساس شيوه باستانى بين النهرين اين كتيبه ، شكلى كاملا حقيقى و قانونى براى قدرتنمايى شاه نرسه به حساب مىآيد .
كليد واژه : پايكولى ، كتيبه ، نرسه ، عراق ، بين النهرين .
هامش
( 1 ) . عضو هيات علمى گروه باستان شناسى دانشگاه آزاد اسلامى واحد چالوسbishekolai @ gmail . com( 2 ) . كارشناس ارشد باستان شناسى دانشگاه آزاد اسلامى واحد ابهرQmars . hajimoha madi @ gmail . com