تاثير معمارى مذهبى بين النهرين و ايلام باستان بر يكديگر با نگاهى بر ساخت زيگوراتها
اعظم كاظمى « 1 »
محسن توحيدى « 2 »
چكيده
تمدن ايلام از لحاظ جغرافيايى ، منطقه جنوب غرب ايران را شامل مىشود و در منطقهاى قرار گرفته ، كه با سرزمينهاى هموار و حاصلخيز بين النهرين در ارتباط است . اين نزديكى در شكلگيرى فرهنگها ، مذهب و معمارى آنها نقشى تعيين كننده داشته است .
نفوذ مذهب در زندگى روزانه ايلامىها انگيزهاى جهت رشد هنرى و معمارى بوده است . ردپاى معابد و آرامگاهها را در تمام استقرارگاههاى ايلامى مىتوان ديد . ديدگاههاى مذهبى ايلاميان و بين النهرين نسبت به زندگى باعث شد تا علاوه بر اصول ابتدايى معمارى كه از يكديگر دريافت مىكردند ، در شيوهى اجراى آن نوآورىهايى ، نيز داشته باشند . معمارى مذهبى ايلام تحت تاثير معمارى معابد بين النهرين بوده است . زيگورات يا معبد اصلى كه تقليدى از بين النهرين بود به گونهاى در معمارى مذهبى ايلامى ظهور كرد كه اوج تكامل آن را در چغازنبيل مىتوان مشاهده كرد .
با توجه به آثار و شواهد باستان شناختى كه از اين دومنطقه باقى مانده است ، مىتوان به بررسى دين ، سپس تاثيرات معمارى مذهبى اين دو فرهنگ بر يكديگر بخصوص در ساخت زيگوراتها پرداخت . لذا مذهب به عنوان بخش مهمى از زندگى هر دو فرهنگ تاثيرات مستقيمى در شكلگيرى و رشد فرهنگ و معمارى مذهبى داشته است . شايد بدون توجه به مذهب ، ايلام و بين النهرين هيچ گاه به چنين پايهاى از پيشرفت نمىرسيدند .
كليد واژه : بين النهرين ، ايلام ، معمارى مذهبى ، زيگورات ، چغازنبيل .
هامش
( 1 ) . كارشناس ارشد مرمت اشياء تاريخى و فرهنگى دانشگاه آزاد اسلامى واحد ابهر /Azam kazemi 88 @ yahoo . com( 2 ) . كارشناس ارشد باستان شناسى دنشگاه آزاد اسلامى واحد ابهر /Mohsen tohidigara @ yahoo . com