فَاتَّقُوا النَّارَ الَّتِي وَقُودُهَا النَّاسُ وَ الْحِجارَةُ أُعِدَّتْ لِلْكافِرِينَ
« 1 » .
و الأمر بالمعروف و النهى عن المنكر به شرط أن يعلم الآمر و الناهى كون المعروف معروفا و المنكر منكرا .
يعنى از آنچه آمده است پيغمبر - صلّى اللّه عليه و آله - به آن ، امر به معروف است و نهى از منكر ، چنانچه در قرآن وارد است :
وَ لْتَكُنْ
« 2 »
مِنْكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ يَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ
« 3 » ،
كُنْتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ تَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْكَرِ
« 4 » .
بدانكه امر به معروف يا واجب است يا سنّت ، چنانچه معروف واجب است يا مندوب ؛ و نهى از منكر قبيح ، واجب است ؛ از براى آنكه جميع آنچه منكر است ، قبيح است ؛ پس نهى از جميع منكر واجب است ، و غير واجب نيست ؛ فامّا وجوب امر به معروف و نهى از منكر يا ندب به معروف على الاطلاق نيست ، بلكه شرط كرده شده است كه بداند آمر و ناهى كه معروف معروف است و منكر منكر است . از جهت آنكه اگر نداند آمر و ناهى ، هرآينه حاصل شود امر به منكر يا نهى از « 5 » معروف .
و أن يكونا ممّا سيقعان ؛ لأنّ الأمر بالماضى و النهى عنه عبث و تجويز
هامش
( 1 ) . و خود را از آتشى كه هيمهء آن مردم و سنگها هستند دور نگه داريد . » بقره / 24 .
( 2 ) . س : و ليكن .
( 3 ) . « و بايد از ميان شما گروهى باشند كه به خير دعوت كنند و به نيكوكارى فرمان دهند و از بدكارى باز دارند . » آل عمران / 104
( 4 ) . « شما بهترين امّتى هستيد كه قيام كرديد تا مردم را به نيكى دعوت كنيد و از بدى باز داريد . » آل عمران / 110 .
( 5 ) . س : به .