بدنامى و ننگ بر آن گذارده و رسوا مىنمايد .
او گويد :
عمر فقيهترين صحابه و داناترين اصحاب على الاطلاق زمانش بود و جدّا أعرف فقيهان بود به موارد حديث در قرآن كريم . در تمام مدت عمرش در همه كارها عمل به كتاب خدا و سنت مىكرد و موارد سنّت را مىشناخت و معانى قرآن را مىفهميد ( ن ط ) .
ما اين چهار جمله را از ياوهسرائىهاى عنوان شده ، بنام « خلافة الراشدة » از كتاب ( ون - ه س ) جمعآورى و پيدا نموديم . ما فقه و علم عمر بن خطاب را منكر نيستيم .
زيرا شأن هرمسلمانى كه همعصر با پيامبر بزرگ اسلام باشد و معاشرت با او كرده باشد ، - اگر دلّالى و واسطهگرى در بازار ، غافل و مشغولش نكرده باشد - اين است كه دانا و فقيه باشد . و ما اگر مجال باشد دوست داريم كه او را معرفى كنيم ، به آنچه كه آن مردك او را توصيف نموده ، بعد از آنكه در بين مردم به خلفاء راشده معروف شده .
آنچه را كه من حفظ كردم از متون كتابها و تواريخ ، متّفق با اين ادعاى باطل نيست ، و تاريخ صحيح ما را متوجه مىكند به قسمت زيادى ، كه اين مردك صورت خود را از آن برگردانده است و دور مىدارد ما را از خيال آن ، مانند دور دانستن مشرق و مغرب ، و مىرساند به گوش ما سخن خود خليفه را از پشت پرده نازكى كه : « كل الناس افقه من عمر حتى ربات الحجال » - همه مردم داناتر از عمر هستند حتى زنان پردهنشين - . « 1 » پس ما پيشكش مىكنيم به كنجكاوان و كاوشگران حقيقت ، آثارى را كه مىشناساند راه راست را ، و پرده برمىدارد از حال وى » . « 2 »
علامه سپس در ادامه اين بحث ( 100 ) مورد از فتواهاى اشتباه عمر را ذكر مىكند « 3 » و با ذكر اين ( 100 ) مورد اشتباه كه قسمت كمى از اشتباهات عمر مىباشد ، دهان صاحب كتاب « الوشيعه » [ موسى جار اللّه ] را مىبندد .
هامش
( 1 ) . حديث آن در [ ص 137 - 142 ، 204 ] خواهد آمد . ( علامه رحمه اللّه ) .
( 2 ) . الغدير ، ج 6 ، ص 82 .
( 3 ) . الغدير ، ج 6 ، ص 83 الى ص 332 .