طبرى و ديگران از سفيان ثورى و او از حبيب بن ابى ثابت و او از شاگرد ابن عباس و او از خود وى آورده كه اين آيه درباره ابو طالب نازل شده كه مردم را از آزار رساندن به پيامبر بازداشت ولى خودش از ايمان آوردن خوددارى مىكرد و بعد داستان زبعرى را آوردهاند كه سرگينى و شكنبه به پيامبر در حالى كه نماز مىخواند انداخت و ابو طالب وقتى باخبر شد با شمشير خود به جمع قريش آمد و از پيامبر پرسيد كداميك چنين كردند فرمود : ابن زبعرى ، ابو طالب شكنبه و سركينى را به همه سر و صورت و بدن او ماليد و پيامبر به ابو طالب گفت : آيهاى درباره تو نازل شده كه مشركين را از آزار من بازمىدارى ولى خودت ايمان نمىآورى و ابو طالب هم گفت :
تا من زنده هستم دست به تو نخواهند يافت و اشعارى در اينباره سرود پس ديگران به پيامبر گفتند :
آيا يارى ابو طالب برايش سودى دارد ؟ فرمود : آرى در جهنم به او گردنبد آهنين بر گردنش نمى اندازد و او را كنار اهريمنان جاى نمىدهند و او را در چاه مار و عقربها نمىاندازند كيفر او اين است كه دو كفش آتشين برپايش مىكنند كه مغز سرش را به جوش آرد و اين سبكترين عذاب جهنم است كه به كسى مىدهند . ( تفسير قرطبى 6 / 406 )
علّامه امينى : 1 - شاگرد ابن عباس كه از ابن عباس حديث را نقل كرده نامعلوم است .
2 - حبيب بن ابى ثابت تنها كسى است كه اين روايت را نقل كرده و كسى ديگر نقل نكرده است .
3 - حبيب بن ثابت از نظر حديثشناسان اهل سنّت مورد طعن است و ابن حبان ، ابن عون ، قطان ، ابو داود ، ابن خزيمه بر او خرده گرفته و او را كسىكه احاديثش قابل پيروى نيست معرفى كردهاند و خود سفيان ثورى نيز از دروغگويان حديث مىآورده است . ( تهذيب التهذيب 2 / 179 ، ميزان الاعتدال 1 / 396 )
4 - اين حديث منافات دارد با حديث ديگرى كه با سند درست از ابن عباس رسيده است و طبرى و ابن منذر و ابى حاتم و ابن مردويه از على بن ابى طلحه و از عوفى كه هردو از ابن عباس آوردهاند اين آيه درباره بتپرستانى نازل شده كه مردم را از ايمان آوردن به محمّد ( ص ) باز
خلاصه الغدير در هزار نكته ( فارسى ) — صفحة 738
مساهمون: رضا معراجي
ص٧٣٨