وعيد خود وفا فرمايد ، و ستمگر را به خاطر ستمديده مورد مؤاخذه و كيفر قرار دهد ، و نظاير اينها . خداوند سبحان مىفرمايد :
أَ فَحَسِبْتُمْ أَنَّما خَلَقْناكُمْ عَبَثاً وَ أَنَّكُمْ إِلَيْنا لا تُرْجَعُونَ
« 8 » و نيز :
إِنْ كُنْتُمْ فِي رَيْبٍ مِنَ الْبَعْثِ فَإِنَّا خَلَقْناكُمْ مِنْ تُرابٍ
. . . تا آن جا كه فرموده :
ذلِكَ بِأَنَّ اللَّهَ هُوَ الْحَقُّ وَ أَنَّهُ يُحْيِ الْمَوْتى وَ أَنَّهُ عَلى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ
،
وَ أَنَّ السَّاعَةَ آتِيَةٌ لا رَيْبَ فِيها وَ أَنَّ اللَّهَ يَبْعَثُ مَنْ فِي الْقُبُورِ
« 9 » و نيز :
وَ لَقَدْ خَلَقْنَا الْإِنْسانَ مِنْ سُلالَةٍ مِنْ طِينٍ
، تا :
ثُمَّ إِنَّكُمْ بَعْدَ ذلِكَ لَمَيِّتُونَ ثُمَّ إِنَّكُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ تُبْعَثُونَ
« 10 » ، و نيز :
كَما بَدَأْنا أَوَّلَ خَلْقٍ نُعِيدُهُ وَعْداً عَلَيْنا إِنَّا كُنَّا فاعِلِينَ
« 11 » .
پيامبر ( ص ) فرمود : « اى فرزندان عبد المطّلب پيشرو كاروان به كاروانيان دروغ نمىگويد ، سوگند به آن كه مرا به حق برانگيخته همان گونه كه مىخوابيد مىميريد ، و همان گونه كه بيدار مىشويد برانگيخته مىشويد ، و پس از مرگ سرايى جز بهشت يا دوزخ وجود ندارد . » « 12 »
فصل
( 1 ) صراط حقّ است ، و آن پلى است بر روى جهنّم كه به بهشت منتهى مىشود ، و گذرگاه همهء خلايق است . خداوند متعال مىفرمايد :
هامش
( 8 ) مؤمنون / 115 : آيا گمان كردهايد كه ما شما را بيهوده آفريدهايم و به سوى ما بازگشت نخواهيد كرد .
( 9 ) حجّ / 5 - 7 : . . . اگر شما در رستاخيز شكّ داريد ( به اين نكته توجه كنيد كه ) ما شما را از خاك آفريديم . . . اين به خاطر آن است كه بدانيد خداوند حقّ است و مردگان را زنده مىكند و بر هر چيز تواناست .
( 10 ) مؤمنون / 12 - 16 : ما انسان را از فشردهاى از گل آفريديم ، سپس آن را نطفهاى در قرارگاه مطمئن ( رحم ) قرار داديم . . . پس بعد از آن مىميريد ، سپس در روز قيامت برانگيخته مىشويد .
( 11 ) انبياء / 104 : . . . همان گونه كه آفرينش را آغاز كرديم آن را باز مىگردانيم ، اين وعدهاىست كه ما دادهايم و قطعا آن را انجام خواهيم داد .
( 12 ) سيره ، حلبى ، ج 1 ، ص 272 ؛ كامل ، ابن اثير ، ج 2 ، ص 27 .