محمّد بن عثمان ، پدر منهاج السراج جوزجانى در سال 590 ه . به دربار غياث الدين راه يافت و فرزندش منهاج السراج از خاندانى صاحبنام بهوجود آمد . اجدادش سالها در دربار سلاطين آل محمود و آل شنسب در غور ، غزنه و لاهور مراتب بلند علمى و سياسى داشتند . همچنين اجداد مادرىاش از دودمان بزرگ علمى و سياسى بهشمار مىرفتند و رجال آن خاندان در دربار غور از احترام خاصى برخوردار بودند « 1 » .
[ 421 ] عثمان بن منصور بن عبد الكريم طرازى
ابو عمرو عثمان بن منصور طرازى ، از عالمان صاحبنام ماوراءالنهر بود . وى براى تكميل علوم و كسب فيض از دانشمندان بلخ وارد اين شهر شد و در آنجا سكنا گزيد .
ابو سعد از محمّد بن فضل مارشكى طوسى نقل مىكند كه ابو عمرو عثمان بن منصور طرازى به نيشابور آمد و مدتى در اين شهر به تدريس علم حديث پرداخت . او مردى بزرگ و جليلالقدر و نيز عالمى مدقق و صاحبنظر در فن مناظره بود . او همچنين در فنّ خطابه و وعظ سبك خاص خود را داشت . اين دانشمند فاضل براى زيارت بيت اللّه الحرام به مكّه معظمه مشرف شد و پس از اتمام فريضه حج به بغداد رفت . وى در اين سفر بسيارى از بزرگان و ائمهء دين را ملاقات كرد و از آنها حديث شنيد . او از اين سفر به بلخ بازگشت و در سال 524 ه . در اين شهر درگذشت « 2 » .
[ 422 ] عجيبى جوزجانى
عجيبى جوزجانى از اعجوبههاى روزگار بود . لطايف الفاظ او چون سحر بابلى
هامش
( 1 ) - طبقات ناصرى ، ص 232 ؛ مشاهير و بزرگان شرق و غرب ، ج 1 ، ص 311 ؛ تركستاننامه ، ج 1 ، ص 112 .
( 2 ) - الجواهر المضيه ، ج 2 ، ص 523 .