نام برده و كلمات را اندكى توضيح ، و به مناسبت ، گاهى روايتى را نيز نقل مىدهد .
1 . تقريب القرآن الى الأذهان :
مقدّمه اين تفسير از كتابى بنام « حول القرآن الكريم » ، برگرفته شده است . بنابراين تفسيرى است ، بسيار مختصر و ساده ، جهت تبيين و توضيح آيه ، در اين تفسير از مباحث اعتقادى و اخلاقى و موضوعى ديگر ، خبرى نيست .
اين تفسير به زبان عربى تأليف شده و در 10 مجلّد قرار دارد و در بيروت توسط مؤسسهء الوفاء ، به سال 1400 ق ، به قطع وزيرى به طبع رسيده است . و آغاز تأليف آن سال 1383 ق ، بوده است . « 1 »
2 . حول القرآن الكريم :
يكى ديگر از كارهاى قرآنى مؤلّف محترم ، كتاب « حول القرآن الكريم » ، مىباشد كه مسائل اجتماعى و فقهى را به قرآن كريم عرضه مىنمايد و پاسخهاى لازم را از قرآن مجيد ، استخراج و استنباط مىكند ، اين كتاب در 212 صفحه وزيرى ، توسّط « دار العلوم » بيروت ، به سال 1410 ه . ق ، چاپ و منتشر گرديده است .
اين كتاب ، اخيرا در ايران توسط انتشارات قرآن در مطبعهى خيّام قم ، در 2000 نسخه چاپ و منتشر گشته است .
976 و 977 . رسائل تفسيرى راشد [ م 1400 ه . ق ]
مؤلّف آن ، واعظ نامى شيخ حسينعلى بن شيخ عباس تربتى معروف به « راشد » ، يكى از كاوشگران معارف قرآنى ، در قرن چهاردهم هجرى مىباشد .
يكى از افرادى كه در عصر اخير نسبت به معارف قرآنى ، همّت گماشت و آيات الهى را به سر و زبان مردم افكند ، مرحوم شيخ حسينعلى راشد ، واعظ و سخنگوى عصر اخير بود .
* بيوگرافى اجمالى
مرحوم راشد قبل از ظهر روز جمعهء دوم تيرماه 1284 شمسى ، در « تربت حيدريه » ديده به جهان گشود . پدر او مرحوم حاج شيخ عباس تربتى ، از مردان خدا بود ، كه در زهد و تقوى ، كمنظير و مادر ايشان نيز ، اهل همان شهر و از خاندان اهل علم بوده است . مرحوم راشد قوّت حافظه و قدرت بيان و سلاست گفتار خود را به ارث رسيده از مادر مىدانسته است . « 2 »
در ششسالگى ، پدر ، وى را به مكتب سپرد .
مكتبدار ، سيّد مشلولى ( شل شده ) بود به نام كربلائى سيّد محمود ، كه در كمال مناعت و قناعت ، زندگى مىكرد و هرگز از وجوه مردم چيزى نمىپذيرفت و تنها از راه مكتبدارى و صحّافى كتاب ، امرار معاش مىكرد . هوش و حافظه سرشار مرحوم راشد و مراقبت جدّى پدر ، در پيشرفت تحصيلى وى ، بسيار مؤثر افتاد به طورى كه پس از چندى ، مقدار درسى كه استاد به مرحوم راشد مىداد وى را اقناع نمىكرد و با واسطه پدرش دروس بيشترى به وى داده شد و در مدت يك سال دروس مقدماتى و كتابهاى حلية المتّقين ، عين الحياة ، حياة القلوب مرحوم مجلسى و نصاب الصبيان ابو نصر فراهى و كتابهاى ديگرى در انشاء و ترسّل را فرا گرفت و بيشتر مطالب خوانده شده را از حفظ داشت .
مرحوم راشد ، پس از گذراندن دوره مكتب ، براى ادامه تحصيل به مدرسهء اسحاقخانى كه در همان شهر تربت بود رفت : پدر وى ، از جمله مدرّسين
هامش
( 1 ) آشنايى با تفاسير قرآن ، ص 30 - 30 .
( 2 ) در نگارش مطالب مربوط به زندگىنامه ، بهجز برخى منابع كتبى و شفاهى ، از اين منبع استفاده شده است :
زندگانى خطيب بزرگ حسينعلى راشد ، محمد موقتيان ، مجله معارف اسلامى ( نشريه سازمان اوقاف ) شماره 8 ، فروردين 1348 ، ص 63 - 67 .