درك كلمات و مفردات قرآن به صورت تحقيقى و عميق مىباشد ، پس ضرورت دارد ، نخست سعى و كوشش در راه درك و فهم اين كلمات و مفردات را انجام دهيم و بين مفاهيم حقيقى و مجازى آن ، تشخيص و تمييز ، قائل گرديم ، آنگاه به تفسير بپردازيم . »
* توجّه به معاجم لغت
مؤلّف محترم ، براساس احساس اين نياز ، به معاجم اصلى و قواميس اساسى لغت ، مراجعات مستمرّ و پىگيرى داشته است ، از ميان آنها اساس البلاغة زمخشرى ، الاشتقاق ابن دريد ، الأصنام ابى منذر - التهذيب ازهرى الجمهرة ابن دريد ( 4 مجلّدى آن ) شرح كافيه رضى ، صحاح اللغة جوهرى ، فرهنگ تطبيقى قرآن دكتر مشكور - الفروق اللّغوية عسكرى - كليّات ابى البقاء نسوى ، لسان العرب ابن منظور ، مصباح اللّغة فيّومى - مفردات راغب اصفهانى - مقاييس اللّغة ابن فارس ( 6 جلد ) ، العين خليل ( 8 جلد ) ، احياء التذكرة دكتر رمزى - امتاع الأسماع مقريزى - البدء و التاريخ مقدّسى - تاريخ طبرى - تاريخ ابن وردى - تفسير بيضاوى - تنسوخنامه خواجه نصير الدّين طوسى - قاموس الأعلام سامى - كشّاف زمخشرى - المختصر ابو الفداء معجم الأدباء و معجم البلدان ياقوت حموى . . . .
و از اين قبيل منابع دست اوّل ، مراجعه نموده و قاموس تحقيقى ارزندهاى را ترتيب دادهاند ، كه هماكنون از ايران به ديگر كشورهاى عربى صادر مىگردد . اين تفسير ، مقدّمه و پيشگفتارمانندى ، نسبت به تفسير بعدى ، مىباشد ، كه بازگو مىنمائيم .
2 . تفسير روشن ( 30 جلد ) :
اين تفسير كه مجلّد نخستين آن در سال 1408 ه . ق ، [ تصوير ] چشم ما را روشن ساخته است ، به نام « تفسير روشن » ، به زبان فارسى مىباشد كه جلد نخستين آن پيرامون مقدّمات تفسير و اهداف آن و تفسير سوره حمد و بخشى از آيات سورهء بقره ، تا آيه ، 88 پيش رفته است ، و احتمال مىرود ، با اين سبك و روش كه شروع نمودهاند ، تا 30 جلد ديگر ادامه و استمرار داشته باشد ، ( البتّه اظهارات مؤلّف هم همين بود ) ، اين تفسير از سوى انتشارات سروش . وابسته به سازمان صدا و سيماى جمهورى اسلامى ايران به زيباترين و روشنترين صورت ، در 4000 نسخه ( چاپ اول ) ، چاپ و انتشار يافته است و در پيشگفتار آن ، مؤلّف محترم ، در 12 مقدّمه اهداف و اغراض تفسير را بيان فرموده است . تاكنون تعدادى از مجلّدات آن انتشار يافته است .
مضامين اخبار و احاديث و كلمات بزرگان در محتواى تفسير او آمده است بىآنكه تصريحى به اسناد يا كلمات شده باشد ، خود مؤلّف در پيشگفتار بخشى از روشهاى خود را اين گونه اعلام مىدارد :
براى اينكه افراد طبقه متوسّط و عموم مؤمنين از اين كتاب استفاده كنند ، يك يا چند آيه ، مشكل و غير مشكل را معنى كرده ، سپس آيات را ترجمه يا