عرصهها در طول چهل سال ، از 1318 ش ، تا 1358 ش ، بازگشت به قرآن را مركز و محور حركت و وجههء همهء مبارزات علمى و اجتماعى خود قرار داده بود ، و حديث درد مهجورى قرآن را به تكرار و تأكيد روشن و انشاء كرده بود . در جايى مىگويد :
« . . . شما را به خدا ، بيائيد قرآن را از دست عمّال اموات ، بيرون آوريم ، اين كتاب كتاب حيات ، كتاب حركت ، كتاب قدرت ، كتاب ايمان ، كتاب هدايت است ، ولى به چه روزى در ميان ما افتاده است ؟ »
1 . از آثار قرآنشناسى و تفسير آية اللّه طالقانى ، پرتو قرآن در شش مجلد و ديگر درسهائى از قرآن است ، كه بازنويسى جلسات تفسيرى ايشان ، بعد از رهائى از زندان ، « با قرآن در صحنه » ، پس از ، پيروزى انقلاب اسلامى در تلويزيون انجام گرفت .
2 . تبيين رسالت براى قيام به قسط ، مجموعهء سخنرانى در مسجد هدايت در آذر و دى 1358 ه . ق ، مىباشد در كتاب تفسير و تفاسير جديد نويسندهء پركار ، آقاى خرّم شاهى از ص 133 تا 148 ، به معرّفى شيوه و سبك اين تفسير ، پرداخته شده است كه بجا است ، مورد مطالعه قرار گيرد . . . .
در اين تفسير ، مؤلّف ، نخست چند آيه را به رديف آورده است ، پس از آن ترجمهء همان آيات ، به فارسى تطبيق شده است ، آنگاه معانى مترادف و مورد استعمال و ريشهء لغات بيان شده است ، تا در ذهن خوانندهء مجال تفكّر بيشترى باز شود . در مواردى از احاديث صحيح و نظرهاى مفسّرين نيز ، استفاده شده است .
به نظر مفسر ، آنچه در پيرامون آيات و از نظر هدايت قرآن ، نگارش مىيابد ، عنوان تفسير و پردهبردارى ندارد و به حساب مقصود نهايى قرآن نيست .
ويژگى مهم اين تفسير ، بعد تربيتى و اخلاقى و القاء پيام قرآن ، به صورت تحليلى است . و نيز توجّه به مسايل علمى و در واقع انطباق اطلاعات عادى علمى با بعضى از آيات قرآنى است .
اغلب مجلدات اين تفسير كه شش جلد ، مىباشد ، در زندان رژيم منحوس پهلوى به دور از منابع اوليّه نوشته شده است ، چندان مايهء تحقيقى ندارد البتّه با كمبود منابع تفسيرى در آن شرايط چنين نوشتهاى طبيعى خواهد بود .
بعضى از مجلدات آن ، توسط سيد محمد مهدى جعفرى گردآورى و بازنويسى شده است . اين تفسير ، در تهران توسط شركت سهامى انتشار ، به قطع وزيرى ، به طبع رسيده است ، و بارها و بارها تجديد چاپ گرديده است . « 1 »
958 . تفسير شيخ محمد جواد نجفى [ چ 1399 ه . ق ]
تفسير آسان ، تأليف شيخ محمد جواد نجفى به زبان فارسى در 20 جلد ، توسط كتابفروشى اسلاميه ، به سال 1399 ق . تفسيرى است ، ساده و روان كه آميخته با جنبههاى تربيتى و اجتماعى و قابل استفاده براى عموم مردم ، مىباشد . مؤلّف سعى كرده است ، كلمات قرآن را از لغت ، روايت و استشهاد از كلمات مفسّران ديگر ، روشن و آشكار سازد . در آغاز كتاب منابع تفسيرى خود را ذكر مىكند . به بحثهاى موضوعى متناسب با هر آيه اشاره دارد . در آغاز هر سوره ، اشارهاى به ثواب قرائت ، جمعبندى پيام سوره دارد . تاكنون دو بار به چاپ رسيده است ، بار اول در سال 1357 ش ، و بار دوم در سال 1363 ش . « 2 »
هامش
( 1 ) آشنايى با تفاسير قرآن ، ص 26 - 26 ، تفسير و تفاسير جديد ، ص 148 - 135 شيوه سبك اين تفسير توضيح داده شده است و نيز در ص 38 تا 40 همان كتاب زندگى تفسيرى مفسر گرامى شرح داده شده است .
( 2 ) آشنايى با تفاسير قرآن ، ص 10 ؛ كتابشناسى قرآن و علوم قرآنى ، ص 247 ، كد معرفى 1122 - 1123 .