[ حرف ميم ]
محمد خلخالى
ميرزا محمد منشى ملقب به دبير الملك از سخنوران سدهء سيزدهم ه ق . خلخال است .
براى اطلاع بيشتر از شرححالش رجوع شود به تذكرهء مميز نسخهء خطى كتابخانهء مجلس شماره 904 .
( فرهنگ سخنوران ، ص 520 )
محمد باقر خلخالى
از سخنوران و دانشمندان اوايل سدهء چهاردهم ه ق . و از شاگردان ملا على زنجانى ( مؤلف معدن الاسرار ) بود . مدتى در خلخال بر مسند قضا تكيه داشت و مرجع استفادهء طلاب گرمرود و خلخال و خمسه بود و نزد اولياى دولت ناصر الدّين شاه قاجار احترام داشت . وى به هر دو زبان فارسى و تركى آذربايجانى شعر مىگفت و در بديههگويى مهارت داشت مثنوى تركى وى به عنوان « ثعلبيه » معروف و بارها در تبريز و استانبول به طبع رسيده و به سال 1339 ش . به وسيلهء قباد طوفانى خلخالى به فارسى منظوم ترجمه شده است .
وى در روز شنبه 14 شوال 1316 ه ق . وفات يافت .
ديوانش به اهتمام توكلى خلخالى بسال 1319 در تبريز به چاپ رسيده است .
از [ اشعار ] اوست :
اى سوار اسب عزت جام عيشت نوش باد * در بساط گربهء قهرت عدو چون موش باد
دشمنانت همچو زردك دائما گردد نگون * دوستانت همچو سنجدرخت قرمزپوش باد
* * *
اى غائب از نظر زكهات جستجو كنم * در جستجوى تو به چه اقليم رو كنم
* * *