تخطي إلى المحتوى الرئيسي

تاريخ تذكره هاى فارسى ( فارسي ) — صفحة 459

مساهمون:

ص٤٥٩

[ ب ]

بابرنامه يا توزك بابرى تأليف ظهير الدّين محمد بابر پادشاه متوفى 937 ق .

بابرنامه يا توزك بابرى يا واقعات بابرى يكى از كتابهاى بسيار عزيز و گرانقدر است كه از جنبه‌هاى مختلف سياسى ، تاريخى ، جغرافيايى ، طبيعى ، علمى ، ادبى و تراجم - انتقادى رجال معاصر مؤلف ، كم‌نظيرست . اين كتاب را ظهير الدّين محمد بابر پادشاه مؤسس سلسلهء تيمورى هند در باب وقايع و سوانح از ابتداى سلطنت خود تا حال ارتحال بلغت تركى نگاشته و از خود بيادگار گذاشته است . واقعات بابرى به شرحى كه ابو الفضل علامى نوشته است : « دستورالعمليست به جهت فرمانروايان عالم ، و قانونيست در آموختن انديشهاى درست و فكرهاى صحيح براى تجربت‌پذيران و دانش‌آموزان روزگار و آن دستور العمل دولت و اقبال را بموجب حكم جهان‌مطاع شهنشاهى ( - جلال الدّين محمد اكبر پادشاه ) بتاريخ سى و چهار الهى ( - 998 ه . ق . ) وقتى كه رايات عاليات از گلگشت بهارستان كشمير و كابل مراجعت فرموده بود ، ميرزا خان ( - عبد الرحيم خان ) خان‌خانان بن بيرم خان به فارسى ترجمه نمود ، تا فيض خاص الخاص آن بعموم تشنه‌لبان رشحات سعادت فايز شود ، و گنج پنهان او در نظر تهيدستان دانش آشكارا گردد « اكبرنامه 1 : 118 » ترجمهء فارسى اين كتاب بسال 1308 ه . ق . در بمبئى بكوشش ميرزا محمد ملك‌الكتاب كتابفروش شيرازى در 246 صفحه با خط نستعليق بچاپ سنگى بسيار مغلوط رسيده و ديرزمانيست كه همان چاپ مغلوط هم بدست نمىآيد . ملا عبد القادر بدائونى مىنويسد : . . . و از جملهء فضلاى زمانهء او شيخ زين خوافى