بصره و ازآنجاست احمد بن حسن مادرانى كه در زمان معتمد عبّاسى سال 275 بر شهر رى استيلا يافت و مذهب تشيّع را در آن رواج داد و محدّثان و دانشمندان آهنگ خدمت او كردند و تصانيفى در مذهب تشيّع پرداختند و كتابها در فضائل اهل بيت نوشتند . و از اينان است احمد بن ابى حاتم و گمانم آن است كه ابو محمّد عبد الوهاب مادرائى صاحب كتاب الغيبه به همان قريه منسوب باشد و به غلط همزهء ما قبل آخر به جاى نون افتاده و سهو از قلم نسخهبرداران است .
ماذرانى :
با ذال نقطهدار منسوب است به ماذران وزان مادران از قراى همدان و از آن قريه است عثمان بن محمّد ماذرانى در شمار محدّثان .
ماذرائى :
با ذال نقطهدار منسوب است به ماذرايا بر خلاف قياس بر وزن پادشاها و آن قريهاى است در ناحيت شهر واسط و از آن قريه است ابو علىّ يا ابو احمد حسين بن احمد بن رستم ماذرائى معروف به ابن ذيتور در شمار كاتبان ابن طولون و متوفّى 317 و يا 318 .
مارانى :
منسوب است به بنى ماران و آن نام قبيلهاى است كه در ناحيت موصل مسكن دارند و از اين قبيله است ضياء الدّين ابو عمرو عثمان ابن عيسى بن درياس مارانى در شمار فقيهان شافعى و صاحب كتاب الاستقصاء لمذاهب الفقهاء و شرح اللمع در اصول فقه و متوفّى 602 .
مآربى :
منسوب است به مأرب وزان مرحب و آن شهرى است در يمن ميان حضرموت و صنعا و جمعى از محدّثان ازآنجا برخاستهاند ، از جمله :
ابيض بن جمال سيائى مآربى و فرزندش سعيد بن ابيض .
ماردى :
منسوب است به مارده وزان خاطره و آن نام قصبهاى است در اندلس در ناحيت قرطبه و مجد الدّين ابو الحسن عيسى بن ابراهيم بن محمّد ماردى در شمار نحويان و اديبان و شاعران و متوفّى 746 بدان منسوب است . ماردى كتاب المعالم رازى را تلخيص كرد .
ماردينى :
منسوب است به ماردين وزان كاملين و آن قريهاى است بالاى كوهى مشرف بر نصيبين و منسوب به آن قريه است تاج الدّين احمد ابن عثمان بن مصطفى بن سليمان ماردينى معروف به ابن تركمانى پدرانش ماردينىاند امّا خود در قاهره سال 681 متولّد گرديد و در كسب انواع علوم كوشيد و كتابها در فقه و اصول و عربيّت و حديث و عروض و منطق و هيئت پرداخت امّا بيشتر آنها ناتمام ماند و از تصانيف اوست : تعليقهاى بر كتاب المحصّل امام فخر الدّين رازى و شرحى بر كتاب المنتخب باجى و شرح الجامع الكبير در فقه و شرح كتاب المقرب بن عصفور و شرح عروض ابن حاجب و شرح شمسيّه در منطق و شرح تبصره در هيئت و غير اينها و در سال 744 درگذشت .
و نجم الدّين محمّد ابن قيصر بن عبد اللّه بغدادى ماردينى پدرش برده بود امّا پسر به تحصيل علم پرداخت و در علوم ادبيّه بارع گرديد و كتابها پرداخت جز اينكه گويند سيرتش نيكو نبود و در سال 711 درگذشت .
و محمّد بن عبد السّلام بن عبد الرحمن بن عبد السائر مقدّسى ماردينى در شمار فيلسوفان و طبيبان پدرش قاضى ماردين بود و جدّش قاضى دينسر و خود با همهء تبحّرى كه در فلسفه داشت و مورد عنايت خاصّ ملوك زمان بود كتابى تصنيف نكرد تنها