بخشاى بر آنكه بخت يارش نبود * جز خوردن غمهاى تو كارش نبود
در عشق تو حاليش باشد كه از آن * هم با تو و هم بىتو قرارش نبود
و در سال 632 در سنّ 92 سالگى در بغداد از دنيا رفت . و نيز شهاب الدّين ابو الفتح يحيى بن حبش سهروردى است معروف به شيخ اشراق در شمار حكيمان و اديبان و فقيهان و شاعران و هم در فنّ مناظره توانا بود چندانكه گويند با هركس مناظره كرد او را مغلوب ساخت و هم در حكمت طريقتى ابداع كرد كه به طريقت اشراق مشهور گرديد و پس از چند سفرى كه به شهرها كرد در حلب زيست و در حلقهء درس شريف افتخار الدّين درآمد و با فقيهان آن شهر مناظره كرد و بر همگان چيره گرديد و افتخار الدّين او را نزديك گرفت و منزلت او را در دانش ميان مردم پراكند و فقيهان بيشتر بر او خشم باريدند و الملك الظاهر غازى بن ايّوب مجلس مناظرتى ترتيب داد و فقيهان و شيخ اشراق را يك جا جمع كرد و شيخ بر همگان غلبه كرد و الملك الظاهر نيز او را نزديك گرفت و خشم فقيهان بر او بيشتر گرديد و به زندقه و الحاد او را نسبت دادند و الملك الناصر صلاح الدّين ايّوبى را بر آن داشتند كه او را بكشد . او نيز الملك الظاهر فرزند خود را به كشتن او فرمان كرد و الملك الظاهر در سال 587 او را به زندان افكند و در زندان او را خفه كرد . و از اوست : كتاب التلويحات در حكمت و كتاب حكمة الاشراق و كتاب التنقيحات در اصول فقه و كتاب هياكل النور در حكمت و كتاب الالواح السماويّه و كتاب المعارج و كتاب المطارحات و غير اينها و با دو زبان فارسى و عربى شعر نظم كرد و از نظم عربى اوست :
ابدا تحن إليكم الارواح * و وصالكم ريحانها و الراح
و قلوب اهل ودادكم تشتاقكم * و إلى لذيذ لقائكم ترتاح
وا رحمة للعاشقين تكلفو * ستر المحبة و الهوى فضاح
بالسر إن باحوا تباح دماؤهم * و كذا دماء البائحين تباح
و إذا هم كتموا تحدث عنهم * عند الوشاة المدمع السحاح
و از نظم فارسى اوست :
هان تا سررشتهء خرد گم نكنى * خود را ز براى نيك و بد گم نكنى
رهرو تويى و راه تويى منزل تو * هشدار كه راه خود به خود گم نكنى
و نيز ابو النجيب عبد القادر بن عبد اللّه بن محمّد ابن عبد اللّه بن سعد بكرى سهروردى عمّ شهاب الدّين عمر مذكور و از مشايخ طريقت .
سهمى :
با فتح و سكون منسوب است به سهم ابن عمرو بن هصيص بن كعب بن لوى بن غالب پدر تيرهاى در قبيلهء قريش و جمعى از صحابه و محدّثان به دو منسوبند .
سهواجى :
منسوب است به سهواج بر وزن سربار از قراى مصر و ابو على حسين بن محمّد سهواجى در شمار اديبان و شاعران و صاحب كتاب القوافى و متوفّى 400 بدان منسوب است .
سهيلى :
منسوب است به سهيل بر وزن زبير و آن نام بلوكيست در ناحيت مالقه از شهرهاى اندلس و ازآنجاست ابو القاسم عبد الرحمن بن