ابن جنّى پيش از 330 از مادر بزاد و در سال 392 درگذشت .
جنيد :
با ضمّ اوّل و فتح دوّم مصغّر جند به معنى لشكرك نام جمعى است و مشهورترين ايشان ابو القاسم جنيد بن محمّد بن جنيد خزار قواريرى است از اعاظم صوفيان و در قواريرى ترجمتش بيايد . و ابن جنيد كنيت مشهور ابو على محمّد بن احمد بن جنيد اسكافى است از علماى اماميّه و در اسكافى گذشت .
جواربى :
با فتح اوّل و دوّم منسوب است به جوارب جمع جورب پاىپوش معروف و فارسيان آن را جوراب گويند و جورابى كسى را گويند كه جوراب ببافد و يا بفروشد و آن لقب جمعى از محدّثان عامّه است . و نيز لقب صالح بن موسى جورابى است از محدّثان خاصّه .
جواليقى :
با فتح اوّل و دوّم منسوب است به جواليق جمع جولق معرّب جوال فارسى و ريشهء آن گوال است و جواليقى كسى را گويند كه گوال ببافد و يا بفروشد و آن لقب جمعى است ، از جمله :
ابو منصور موهوب بن احمد بن حسن بن خضر جواليقى بغدادى از اعلام لغويان و اديبان و شاگرد خطيب تبريزى و مدارس علوم ادبيّه در مدرسهء نظاميّه پس از تبريزى و صاحب كتاب العروض و كتاب التكملة فيما يلحن فيه العامّة ( و اين كتاب را از آن روى كه درّة الغواص حريرى را كامل كرد تكمله نام نهاد ) و كتاب المعرب من الكلام العجمى و متوفّى 539 و فرزندش ابو محمّد اسماعيل بن موهوب جواليقى پيشواى ادب در عراق پس از پدر و مؤدّب فرزندان خلفا بخصوص و متوفّى 572 و فرزند ديگرش ابو طاهر اسحاق بن موهوب جواليقى نيز در شمار اديبان و متوفّى 575 . و از جمله :
هشام بن سالم جعفى جواليقى و حماد بن سيار جواليقى كوفى هر دو از محدّثان اماميّه و از اصحاب امام صادق عليه السّلام .
جوّان :
با فتح و تشديد واو ( بنا بر ضبط علّامه در ايضاح الاشتباه ) جونهساز را گويند و جونه ، بويهدان ( ظرف عطر ) باشد و پيشتر آنها را از پارچههاى چرمين بافتند و عطر در آنها ريختند و فروختند و آن لقب خالد بن نجيح كوفى است از محدّثان اماميّه .
جوّانىّ :
با فتح اوّل و تشديد واو و هم تشديد ياء در آخر منسوب است به جوّانيّه و آن نام موضع و يا نام قريهاى است در نزديكى مدينه و ابو عبد اللّه محمّد بن حسن بن عبد اللّه علوى جوّانىّ در شمار فقيهان و محدّثان اماميّه و صاحب كتاب ثواب الاعمال و نيز احمد بن علىّ بن ابراهيم علوى جوّانىّ بدان منسوبند . « 1 »
جوبانى :
با ضمّ اوّل و سكون واو منسوب است به جوبان و آن از قراى مرو است و ابو عبد اللّه محمّد بن محمّد بن ابى ذر جوبانى در شمار محدّثان عامّه بدان منسوب است .
جوبرى :
با فتح اوّل و سوّم و سكون دوّم منسوب است به جوبر و آن نام دو قريه است يكى در دمشق و عبد الوهاب بن عبد الرحيم جوبرى و نيز احمد بن عبد اللّه بن يزيد جوبرى كه هر دو از
هامش
( 1 ) - و نيز جوّانىّ حسن بن محمّد مكنّى به ابو البركات از اكابر علماى قرن ششم هجرى متوفّى 588 و از اوست : كتاب الجوهر المكنون فى القبائل و البطون ( ريحانة الأدب : 1 / 435 ؛ كشف الظنون : 1 / 620 ) .