آن بزرگوار .
ب : مرحلهء دوم دوران غيبت كبرى يا انقطاع ارتباط خاص امام ( عليه السلام ) و حاكميت نواب
عام يا فقها و مراجع ذى صلاح كه مورد و تأييد عام امام ( عليه السلام ) بوده و هستند .
در مرحلهء نخستين از غيبت آن بزرگوار كه دوران غيبت صغرى ناميده مىشود و هنوز
نواب چهارگانه آن بزرگوار حيات داشتند كلمات ، سخنان و دستور العملهايى از آن حضرت
به مردم رسيده است كه تعداد بيست مورد از آنها را مرحوم علم الهدى صاحب " معادن
الحكمه في مكاتيب الائمه ( م 1115 ه . ق ) " آورده است ما چند نمونه از آن توقيعات
شريفه را در اينجا مى آوريم :
1 . در تكذيب نامه جعفر كذاب :
در كتاب " احتجاج على اهل اللجاج " از سعد بن عبد الله اشعرى از شيخ راستگو
احمد بن اسحاق بن اشعرى نقل كرده است كه برخى از اصحاب و ياران به او آورده اند كه
جعفر بن على ( معروف به جعفر كذاب ) به او اعلام كرده است كه جعفر نامه اى به او نگاشته
است و خود را به او معرفى نموده است كه قيم بعد از برادرش امام هادى ( عليه السلام ) او مى باشد و
حلال و حرام و مسائل مورد نياز مردم ، پيش او است .
احمد بن اسحاق گويد : وقتى نامه را خواندم ، نامه اى به پيشگاه حضرت ولى عصر
صاحب الزمان نوشتم و مكتوب جعفر هم را در جوف آن قرار دادم . پس پاسخ رسيد :
" بسم الله الرحمن الرحيم ، نامهء شما را دريافت كردم و نوشته اى را هم كه در جوف
آن بود قرائت نمودم با همه اشتباهات و خطاهايى كه در آن وجود داشت اگر تو خود هم
دقت مى نمودى به موارد خطاى آن وقوف پيدا مى كردى ، حمد و سپاس مخصوص
خدايى است كه پرورش دهنده ى جهانيان است حمد و سپاس مى گويم سپاس بر
مبدأيى كه شريكى در احسان و خير او نسبت به ما وجود ندارد ارادهء خدا آنست كه حق را
به كمال رساند و باطل را از ميان بردارد او شاهد و ناظر من مى باشد در آن چيزى كه تذكر
مى دهم و او بازخواست خواهد نمود در آن چيزهايى كه ما با هم اختلاف مىورزيم او به
چهارده نور پاك ( فارسي ) — صفحة 1925
مساهمون: عبد الرحيم عقيقي بخشايشي
ص١٩٢٥