يادگار مانده است " . ( 1 )
11 . ابن تيميه مى گويد : " محمد فرزند على ملقب به جواد ( عليه السلام ) از اعيان و بزرگان
بنى هاشم است . در سخاوت و بزرگوارى شهرت تام دارد . او در سنين جوانى در 25 سالگى
رحلت نمود و سال وفات او 220 هجرى بوده است " . ( 2 )
12 . دانشمند معاصر مرحوم سيد محمد هاشمى افغانى درباره آن بزرگوار مى گويد :
" معتصم در برابر عظمت علمى و روحى امام جواد ( عليه السلام ) نسبت به ملك و حكومت خود
ترسناك شد . از اين رهگذر او را با همسر خود از مدينه به بغداد خواست تا تحت نظر
خويش قرار دهد . سپس با دسيسههاى او خواهرش أم الفضل او را مسموم ساخت ، و در
مقابر قريش كنار قبر جد بزرگوارش ، امام موسى بن جعفر ( عليه السلام ) مدفون گرديد " . ( 3 )
امام جواد ( عليه السلام ) و ديگر مزاياى علمى
1 . نبوغ علمى يا اشراقى :
يكى از امتيازات بزرگ و مهم پيشوايان معصوم ، و رهبران معنوى و اجتماعى مردم ،
كمال درك و عقل آنان مى باشد . امام ( عليه السلام ) چون سرپرست دين و پيشواى سعادت و
خوشبختى جهانيان است ، لازم است كه به همهء مسائلى كه در دنيا و آخرت ، سعادت افراد
به آن پيوسته است ، آشنايى داشته باشد چون پيشواى جاهل ، از نظر هدايت عمومى
الهى ، معنى و مفهومى در بر نخواهد داشت .
از اين رو در بيوگرافى و شرح حال هر كدام از آنان مى خوانيم كه ادراكات آنان ، فوق
ادراك عادى و معمولى بوده است و از جهت مراتب انديشه و فكر و هوش داراى ويژگيهاى
مخصوص به خود بوده اند . دوران كودكى و طفوليت نيز مانع بروز اين نبوغ ذاتى و فروغ
عقلى نبوده است . شواهد تاريخى كه حاكى از برترى علم و دانش و مراتب ادراكات عقلى
هامش
1 الفصول المهمه ص 448 ، ط الغرى .
2 منهاج السنة ص 127 .
3 . ائمة الهدى ، ص 165 ، چاپ قاهره .