مرحوم " شيخ مفيد " مى فرمايد :
" هدف مسلم بن عقبه ، كشتن امام سجاد ( عليه السلام ) بود و چون حجتى بر عليه او پيدا نكرد به
دستور يزيد اموال و نواميس مردم مدينه را مباح ساخت به حدى كه دهها فرزند نامشروع
در بستر نابكارى به وجود آمد كه پدران خود را نمى شناختند و در ميان آنان ، جمعى از
خانوادههاى صحابه و ياران رسول خدا ( صلى الله عليه وآله ) نيز بودند " . ( 1 )
آرى اين چادر امام ( عليه السلام ) كه در خارج مدينه افراشته شده بود مأوى و پناهگاه مؤمنانى
بود كه از جور و ستم مسلم بن عقبه فرار مى كردند و از وحشى گرى وبربريت او در هراس
بودند و از كسانى كه به آن چادر پناه بردند ، عائله ى مروان بن حكم و همسر و فرزندان او
عائشه دختر عثمان بن عفان وبيش از 400 نفر از اولاد عبدمناف بودند امام ( عليه السلام ) از آنان
پذيرايى مى كرد تا آنگاه كه سپاهيان مسلم پراكنده و متفرق گرديدند و شهر را با ويرانى
كامل رها ساختند . ( 2 )
امام سجاد ( عليه السلام ) يقين پيدا نموده بود كه مردم مدينه لحظههاى عذاب وجدان و عذاب
روحى را تحمل مى كنند از اينرو وقتى به سراغ امام آمدند كه با او بيعت كنند و به زبان
داشتند : دستور بده تا ما دشمن دشمنان تو و تسليم امر تو باشيم امام در پاسخ فرمودند :
" هيهات ! درخواست من اينست نه به نفع ما باشيد و نه به ضرر ما گام برداريد " هيهات !
و مسألتى الا تكونوا لنا ولاعلينا " و از آنان پيمان گرفت همواره بى طرفى را رعايت
كنند . ( 3 ) و شايد حركت توابين با قيادت و رهبرى سليمان بن صرد خزاعى و پىگيرى آن
توسط مختار بن ابى عبيده ثقفى يكى از بارزترين شواهد تاريخى باشند كه در اثر
تمايلات قلبى امام ( عليه السلام ) صورت پذيرفته باشند هر چند امام ( عليه السلام ) هيچ نوع تظاهر و نمودى از
خود نشان نداده اند جز پاره اى از منقولات و اخبارى كه در قتل حرمله يا ديگر مجرمان
هامش
1 . ارشاد مفيد ، ص 292 ، تاريخ يعقوبى ، ج 2 ، ص 250 .
2 . ايام العرب في الأسلام ص 424 ، پاورقى شمارهء 1 .
3 . الأحتجاج طبرسى ص 306 ، لهوف ابن طاووس ص 67 .