مرسل اليه ومحلّ نزول قرآن ميباشد ؛ واگرچه نفوس ائمّهء اثنى عشر شجرهء طيّبهء گلستان قرآنند ؛ فتنهانگيزان دنياطلب ويزيدان اين عصر نيز شجرهء ملعونه در شمار مىآيند كه آيهء نازله در سورهء إسراء ناظر بنفوس خبيثهء اين گروه سوداگر است . بارى ، همين كتاب الهى وقرآن كه شفا ورحمت وعين حكمت وتبيان هرچيز وردّكننده آدمي بمعاد وذي ذكر ومجيد ومكنون ومحتواى لوح محفوظ بوده واگر كتابي بتواند كوهها را به جنبش درآورده وزمين را پارهپاره كند ويا مردگان را بسخن گفتن برانگيزد ، همين قرآن است وبس ، وكريمهء نازله در سورهء رعد فرمايد :
« وَلَوْ أَنَّ قُرْآناً سُيِّرَتْ بِهِ الْجِبالُ أَوْ قُطِّعَتْ بِهِ الْأَرْضُ أَوْ كُلِّمَ بِهِ الْمَوْتى ، بَلْ لِلَّهِ الْأَمْرُ جَمِيعاً »
وچون غير از مباحث عقلي وأصولي قرآن كريم وحكيم ؛ مسائلي انسانساز در آن وجود دارد كه بسيار پراهميّت ميباشد ؛ لذا ما در خاتمه بذكر برخى از آنها در اين وجيزه مىپردازيم .
عظمت قرآن مجيد را در سه امر دانستهاند : يكى اينكه أصل جميع علوم ومعارف وفنون است ؛ وديگر بزرگترين ثواب در قرائت عالمانهء آن ميباشد وسه ديگر هر سعادت وخير وفلاح وشرفى در قبول قرآن وعمل بمحتواى آن است ؛ چنانكه در هر خانه كه بخواندن قرآن اهتمام شود ؛ آنخانه مسير ملائك ومعدن بركت دنيا وآخرت شده وديو از ساكنان آن بگريزد ؛ وفي الحقيقة قرآن بذرى در غايت لطافت وپربار است كه چون در زمينهء نفس انسان كاشته گردد ، نتيجهء اعجابانگيزش موجب سعادت دارين وفوز بكمال رستگارى است ؛ وبرخى از حكماء گفتهاند كه قرآن را ده فضيلت است : كلام وكتاب حضرت رب العزّه بوده ونمايندهء خدا در زمين ونور الهى وامر خداوندى وعدل أو ونهى از محرّمات ووعيد وعدهء پروردگار عالميان وقانون هستى ميباشد ؛ ونيز از جهات ديگر بايد دانست كه در فضيلت قرآن واعجاز آن همين بسكه هيچگاه از ترقّيات علمي ازمنهء مختلف ونيز تا روز طامّة الكبرى وعامّة البلوى عقب نمىافتد ومهمّترين ودقيقترين فضيلت ديگر آن در اينستكه بكثرت قرائت ، اگرچه هزاران بار اتّفاق افتد ؛ تكرارپذير نبوده وطبق دستور : ( اقرأ وارقَ ) در هر قرائتى از آن - براي قرائتگر حكيم وعارف - ارتقائى در نفس وروح وعقل وتفكّر ونظر ورأى أو پديدار ميگردد كه از پيش فاقد آن بوده ودر تأمّل وقرائت جديد در وجود أو حاصل مىآيد ؛ وبهمين ملاحظه قرآن ، بذكر مبارك موصوف بوده ودر سورهء أنبياء نازل است :
« وَهذا ذِكْرٌ مُبارَكٌ أَنْزَلْناهُ »
ودر جامعيّت آن فرمايد :
« وَلَقَدْ صَرَّفْنا فِي هذَا الْقُرْآنِ لِلنَّاسِ مِنْ كُلِّ