زيرا موضوع مشتركى بين زوجيت و فرديت كه تعاقب بر آن پيدا كنند وجود ندارد ؛ چنان كه در بيان شرايط تضاد گفته شده كه موضوع مشترك شرط تضاد است .
شرح
همانطور كه گفتيم ، ميان خط مستقيم و مستدير تضادى وجود ندارد ، چون تعاقب بر موضوع واحد ندارند . ميان زوجيت و فرديت هم چون تعاقب بر موضوع واحد ندارند ، تضادى حاكم نيست . هرگز ممكن نيست عددى كه معروض زوج است زمانى زوجيت از آن مفارقت كند و فرديت بر آن عارض شود تا تعاقب بر موضوع واحد حاصل آيد .
زوج و فرد دو نوع مختلف از عدد هستند . بدون آن كه نسبت حاكم بر آنها تضاد باشد .
عدم تشكيك ميان احوال اعداد
متن
وثانياً : أن لا تشكيك بالشدّة والضعف . . . وليس ذلك من التشكيك في شىء .
ترجمه
نكتهء دوم اينكه تشكيك به شدت و ضعف ، زياده و نقصان ، ميان اين احوال عددى وجود ندارد .
همانطور كه قوس و استدارهاى به قوس و استدارهء ديگرى تبديل نمىشود ، مگر به بطلان موضوع قبلى و پيدايش موضوع ديگرى كه عدداً با آن غيريت دارد .
همچنين زوجيتى به زوجيت ديگرى مانند زوج الزوج تبديل نمىگردد ، مگر آنكه موضوع قبلى كه همان معدود است باطل شود و موضوع ديگرى كه عدداً غير از آن است به وجود آيد . بدين ترتيب زوجيت قبلى كه خود عرض است باطل مىگردد و موضوع جديدى كه عدداً مغاير با آن است پديد مىآيد . و اين هيچ ربطى به تشكيك ندارد .
شرح
قبلًا گفتيم مراتب شديد و ضعيف از حقيقت تشكيكى همه داخل در نوع واحدند ، و مرتبهء شديد و ضعيف ، دو مرتبه از يك نوع مىباشند . بر خلاف احوال عدد مانند