زبان رسمى دولت هند شناخته شد . مقرر شد در محاكم بدوّى زبانهاى بومى جايگزين فارسى شود . در مراحل بعدى دادگسترى زبان انگليسى به جاى فارسى به كار رود . اين مقررات انگيزهء بسيار نيرومندى براى ياد گرفتن زبان انگليسى شد . ياد گرفتن زبان انگليسى سبب شد تا انديشهها و ارزشهاى انگليسى در هندوستان رواج پيدا كند . در ضمن زبانهاى محلى كه تا به حال فقط در منظومات به كار مىرفت صاحب نثر شد و موقعيتى كاربردى يافت كه سبب پيشرفتهاى نوين آنها شد .
دانش غربى به ويژه از طريق دانش پزشكى رواج يافت . نخستين دانشكده پزشكى هند در كلكته تأسيس شد . در سطح دانشكدهها به دروس علمى توجّه خاص شد . فناورى غربى از طريق طرحهاى عمرانى يعنى احداث راهها ، راهآبهها و بعدها راهآهن رواج عام يافت . هنديان بىشمارى براى احداث و ادارهء اين طرحها تربيت شدند . به علّت سياست به كار گرفتن هندوان در ادارات دولتى ، كه بن تينك پيش گرفته بود ، تمام اين فرايند سرعت گرفت . همانگونه كه ادارات دولتى غربى مىشدند كارمندان آن ادارات نيز بيشتر و بيشتر هندى مىشدند .
مكوالى « 1 » به عنوان مأمور قانونگذارى ، براساس تجديد نظر كرنواليس از قانون مجازات اسلامى - مغولى ، شروع كرد تا قوانين عمومى مدنى هند را مدون سازد . اين كار كه تا سال 1861 به طول كشيد از حد اعلاى اهميت برخوردار بود . زيرا نحوهء دادگسترى انگليسى و انديشههاى زيربنايى آن را بر كليهء محاكم دادگسترى هندى گسترش داد . هنديان نخستين بار در زمينهء قضا بود كه به عالىترين مقامات دست يافتند و ذهنهاى باريك ريس آنها فرصت خودنمايى و جولان پيدا كرد . در اين رشته تأثير متقابل انديشههاى غربى و شرقى بر يكديگر گسترده ، عميق و پايدار بود .
هامش
( 1 ) .Macaualy