على عليه السّلام به ميراث پدرى خود رسيده است و تا زمانى كه على عليه السّلام در قيد حيات بود او به جانب معاويه نرفت . هنگامى كه بعدا به ديدار امويان رفت ، معاويه مؤدبانه از او پرسيد كه آيا مايل است با خبر خوشى او را شادمان كند . و سپس اين روايت را از پيامبر صلّى اللّه عليه و آله براى او نقل كرد كه فرموده بود : « طلحه از جمله كسانى است كه به آنچه با خدا عهد بستند صادقانه وفا كردند . » « 1 » اين سخن او اشارهاى است به آيه 23 سورهء احزاب ، در وصف مؤمنانى كه در جنگ احد شهيد شدند و طلحه در اين جنگ شجاعت زيادى از خود نشان داد . موسى كه از اين گفتار بسيار خرسند شده بود با نقل داستانى كه در آن معاويه را خيرخواه صحابه پيشين ، از جمله پدرش طلحه معرفى مىكرد جواب او را به موقع داد و گفت معاويه در حضور عثمان وظيفه اصحاب را درباره طرفدارى از عثمان به آنان يادآورى كرده و گفته است على عليه السّلام ، تنها معترض به گفتار او ، را بايد به جاى خود نشاند . « 2 » موسى و برادرانش اسحاق و اسماعيل اولين قريشيانى بودند كه اتهام نامهاى عليه حجر بن عدى امضاء كردند و شهادت دادند كه او از دين خدا خارج شده و عليه معاويه شورش كرده است . « 3 »
موسى از قاتل پدرش كه در مدينه بود نفرت نداشت . در موردى اين شيطان مجسّم يعنى مروان ، طلحه را در حضور موسى و عبد الله زبير ستود در صورتى كه از زبير به نيكى نام نبرد . ابن زبير بر او خرده گرفت و گفت ابو محمد ( طلحه ) البته شايسته تحسين است ، اما او كسى را مىشناسد كه هيچگاه به نيكى از او يادى نشده است . مروان پرسيد او كيست و ابن زبير جواب داد آن پدر تو است . مروان به او حمله كرده با مشت به جان يكديگر افتادند تا اينكه موسى آن دو را از هم جدا كرد . ابن زبير او را سرزنش كرد و گفت بگذار تا چشم اين پسر نفرينشدهء رسول خدا را از حدقه درآورم . « 4 » اگر دخالت موسى نبود او در اين كار موفق مىشد زيرا ، بر عكس مروان ، او كشتىگيرى نيرومند بود .
بعدا هنگام رويارويى با ابن زبير كه عليه خلافت بپاخاسته بود مروان مصلحت را در
هامش
( 1 ) ابن سعد ، طبقات ، ج 3 ، بخش 1 ، ص 155 - 156 .
( 2 ) طبرى ، ج 1 ، ص 2948 ؛ ابن شبه ، تاريخ مدينه ، ص 1090 - 1091 . ابن شبه در اين روايت نام موسى بن طلحه را حذف كرده است ولى روايات ديگرى در اين مورد از او نقل كرده است .
( 3 ) طبرى ، ج 2 ، ص 132 .
( 4 ) بلاذرى ، انساب ، ج 5 ، ص 203 - 204 .