عدم تواتر قرائتهاى هفتگانه
دلايل عدم تواتر قرائتها
در صفحات پيش گفتيم كه قرآن به اتفاق همهء مسلمانان متواتر است ولى در تواتر قرائتها اقوال مختلفى وجود دارد كه به نظر ما اين قرائتها متواتر نمىباشند و دلايل زيادى اين نظريه را تأييد مىكند كه اينك قسمتى از آنها را در اينجا مىآوريم :
1 - بررسى شرححال راويان قرائات بهطورى كه قبلًا بيان نموديم ، موجب قطع و يقين مىگردد كه اين قرائتها براى ما بهصورت خبر واحد نقل گرديده است نه بهصورت تواتر . علاوهبراين ، وثاقت و مورد اطمينان بودن بعضى از راوياناين قرائتها ثابت و مسلم نمىباشد ، با اين حال چگونه مىتوان گفت كه اين قرائتها با تواتر به خود قاريان مىرسد ؟ !
2 - دقت و تدبر در اينكه اين قاريان چگونه و از كجا اين قرائتها را فراگرفتهاند ، ثابت و روشن مىسازد كه اين قرائتها براى خود قاريان نيز بهصورت خبر واحد نقل گرديده است ، نه بهطور متواتر .
3 - اگر فرض كنيم كه راويان هر قرائت تا به قارى آن در هر طبقه ، به حد تواتر رسيده و از افرادى بودهاند كه هرگز به كذب و دروغ اجتماع نمىكنند . در اين فرض نيز باز سند روايت كه به خود قارى مىرسد ؛ تواتر آن قطع مىشود و بهصورت خبر واحد