فضَرَبَهُ فقَتَلَهُ ، فقالوا : هذا فسادٌ في الأرضِ ، وأنْكَروا قَتْلَ الخِنْزِيرِ .
ثُمّ قالوا لابنِ خَبّابٍ : حَدِّثْنا عَن أبيكَ :
فقالَ : إنّي سَمِعْتُ أبي يقولُ : سَمِعْتُ رسولَ اللَّهِ صلى الله عليه وآله يقولُ : ستَكونُ بَعدي فِتْنَةٌ يَموتُ فيها قَلبُ الرّجُلِ كما يَموتُ بَدَنُهُ ، يُمْسِي مُؤمناً ويُصْبِحُ كافِراً ، فكُنْ عبدَ اللَّهِ المَقْتولَ ، ولا تَكُنِ القاتِلَ . . . قالوا : فمَا تَقولُ في عليٍّ بَعدَ التَّحْكيمِ والحُكومَةِ ؟
قالَ : إنّ عليّاً أعْلَمُ باللَّهِ وأشَدُّ تَوَقِّياً على دِينهِ ، وأنْفَذُ بَصيرَةً ، فقالوا : إنَّكَ لَستَ تَتّبِعُ الهُدى ، إنّما تَتّبِعُ الرِّجالَ على أسْمائهِم ! ثُمَّ قَرَّبوهُ إلى شاطئِ النَّهْرِ ، فأضْجَعوهُ فذَبَحوهُ .
قالَ أبو العبّاسِ : وساوَموا رجُلًا نَصْرانيّاً بنَخْلَةٍ لَهُ ، فقالَ : هِي لَكُم ، فقالوا : ما كُنّا لِنَأخُذَها إلّابثَمَنٍ ، فقالَ : واعَجَباهْ ! أتَقْتُلونَ مِثْلَ عبدِ اللَّهِ ابنِخَبّابٍ ، ولا تَقْبَلونَ جنى نَخْلَةٍ إلّا بثَمَنٍ ؟ ! « 1 »
شرح
كشيدند وأو از روى مقدس مآبي خرما را از دهانش بيرون انداخت ! نيز به يكى از آنان خوكى حمله كرد وأو آن حيوان را زد واز پا در آورد . يارانش گفتند : اين كار فساد در زمين است وكشتن خوك را ناروا شمردند .
آن گاه به ابن خبّاب گفتند : از پدرت برايمان حديثي بگو . عبداللَّه گفت : از پدرم شنيدم كه گفت : شنيدم پيامبر خدا صلى الله عليه وآله مىفرمايد : پس از من فتنهاى پديد خواهد آمد كه دل آدمي در آن مىميرد همچنان كه تن مىميرد . [ آدمي ] شب هنگام مؤمن است وبامدادان كافر . وتو ، عبداللَّهِ مقتول باش نه قاتل . . . خوارج گفتند : نظرت دربارهء على ، پس از تحكيم وحكميت چيست ؟ عبداللَّه گفت : على خداشناسترين وديندارترين وبا بصيرتترين مردمان است . خوارج گفتند : تو از حقّ وهدايت پيروى نمىكنى ، بلكه از نام وشهرت افراد پيروى مىكنى ! سپس أو را به ساحلِ رود بردند وبه پهلو خواباندند وسرش را بريدند .
أبو العباس مىگويد : خوارج از يك نفر مسيحي خواستند درخت خرمايش را به آنها بفروشد ؛ أو گفت : نخل از شما باشد .
خوارج گفتند : ما آن را جز در برابر پول نمىگيريم . مسيحي گفت : شگفتا ! شما مردى مثل عبداللَّه بن خبّاب را مىكشيد وحالا مىگوييد ميوهء درخت خرمايى را جز در برابر پول قبول نمىكنيد .
هامش
( 1 ) . شرح نهج البلاغة : 2 / 281 .