هر يك همچنين باشد كه تقرير كرديم بي زيادت ونقصان . وچون از شرح اين ضوابط فارغ شديم
I
بعد از آن واجب آمد به تقسيم أنواع آن شروع كردن ومدت هر يكى از سالهاى شمسي حقيقي
I
بيان كردن . اما قران أصغر يك قران است از افراد قرانات مذكور ومدت أو از سالهاى شمسي
I
طبيعي ، نوزده سال است وصد وسيزده روز چنان كه بيان كردهايم .
اما قران أوسط أول قرانهاى
I
يك مثلثه است كه عدد قرانات أو از ده باشد يا نه . پس اگر عدد قرانات أو نه بود ، آن را
I
أوسط ناقص گوييم ومدت آن صد وهفتاد وهشت سال ودويست وهفتاد ويك روز
I
باشد . واگر عدد قرانهاى أو ده بود ، آن را أوسط كامل گوئيم ومدت آن صد ونود وهشت سال
I
ودويست وبيست روز باشد .
اما قران أكبر قرانات يك دفعه است از آن چهار مثلثه
I
كه عدد قرانات أو چهل باشد يا سى ونه . پس اگر عدد آن سى ونه بود ، آن را أكبر ناقص گوئيم
I
ومدت آن هفتصد وهفتاد وچهار سال ودويست روز بود . واگر عدد قرانات أو چهل
I
باشد ، آن را أكبر كامل خوانيم ومدت آن هفتصد ونود وچهار سال وصد وچهل ونه روز باشد .
I
اما قران أعظم أول قرانهاى سه دفعه است از آن يك برج از آن سه برج آتشى ، وعدد قرانهاى
I
أو صد ونوزده باشد يا هفتاد ونه . پس اگر عدد آن هفتاد ونه بود ، آن را أعظم ناقص گوييم و
I
مدت آن هزار وپانصد وشصت سال وسيصد وپنجاه روز باشد . واگر عدد آن صد ونوزده
I
بود آن را أعظم كامل خوانيم ومدت آن دو هزار وسيصد وشصت وسه سال وصد وسى وچهار روز
I
باشد .
اما قران اقدم أول قرانهاى يك دور است از آن ادوار سهگانه ذكر كردهايم ، وعدد قرانهاى أو سيصد وپنجاه
I
[ و ] هفت بود يا سيصد وهفده . پس اگر عدد آن سيصد وهفده بود ، آن را اقدم ناقص گوئيم ومدت آن
I
شش هزار ودويست [ و ] نود وپنج سال ودويست وپنجاه وسه روز باشد . واگر عدد آن
I
سيصد وپنجاه وهفت بود ، آن را اقدم كامل گوئيم ومدت آن هفت هزار ونود سال وسى وهفت