تخطي إلى المحتوى الرئيسي

التفهيم لاوايل صناعة التنجيم — صفحة 403

مساهمون:

ص٤٠٣
دشمنانگى « 1 » فزايد وگر ميانجى بود دشمن گردد وگر دوست بود ميانجى شود . اكنون پاره‌هاى بروج بگوئيم وآنچ كواكب را اندر آنست .

نيم بهر چيست

نيمهء برج بود . وأو را هندوان هور « 2 » خوانند اى ساعت . واز هر برجى نر نيمهء نخستين شمس راست وديگر نيمه قمر را وز هر برجى مادة نيمهء پيشين « 3 » قمر راست ونيمهء پسين شمس را بخلاف برجهاى نر وياران ما هميشه چون چنين « 4 » چيزى يابند ديگرى « 5 » مانند أو آغازند بيرون آوردن . واين چيزها ضروري نيست تا فرق « 6 » ميان ايشان چون فرق ميان روشنائى وتاريكى بود وآنچ راست است پيدا شدى . وآنچ گفتيم وهمى گوئيم آن بود كه برو اتّفاق كرده دارند « 7 » آن امّت كه أو را بكار دارند « 8 » وبسخن ديگران كم مشغول شويم .

وجوه چه چيزند

هر سيكى را از برج وجه خوانند وسه بهر نيز « 9 » . وهر يكى ده درجه باشد . وامّا « 10 » خداوندان ايشان « 11 » باتّفاق پارسيان وروميان چنانند كه خداوند وجه نخستين « 12 » از حمل مرّيخ است وخداوند وجه دوم شمس است وسوم زهره . ونخستين از ثور عطارد . وهمچنين هميرود بترتيب فلكها
هامش
( 1 ) - دشمنادكى ، س . ( 2 ) -Hora، در ص 71 گذشت . ويتلوها تقسيم البروج إلى الاجزاء واوّلها النيمبهرات وتسمّى هور باسم الساعة لان طلوع نصف البرج يكون في قريب من ساعة والنّصف الأول من كلّ برج ذكر يكون للنّحس من النيّرين اعني الشمس بسبب التذكير والأخير للسّعد منهما بسبب التأنيث وهو القمر وذلك في - البروج الإناث بالعكّس ( تحقيق ماللهند ص 307 ) . ( 3 ) - نخستين ، س . ( 4 ) - خد ( چنين ) ندارد . ( 5 ) - يابند ديگر ، س . ( 6 ) - فرق بود ، خد . ( 7 ) - دارد ، س . ( 8 ) - دارد ، س . ( 9 ) - آنرا دهك نيز خوانند كه معرّبش دهج است . در مفاتيح العلوم خوارزمي مينويسد : الوجه والصورة والدّريجان والدّهج معناها كلّ عشر درجات من كلّ برج ويكون لكلّ وجه صاحب من الكواكب السّبعة وبين الروم والفرس اختلاف في أربابها . ( 10 ) - فامّا ، حص . ( 11 ) - خد ( ايشان ) ندارد . ( 12 ) - خد ( وجه ) ندارد .