تخطي إلى المحتوى الرئيسي

التفهيم لاوايل صناعة التنجيم — صفحة 704

مساهمون:

ص٧٠٤
هفت قسمت غير متساوي مىكردند وبعدا طريقهء مشهور ما بين هندوان را اختيار كردند كه منازل به 27 قسم متساوي تقسيم مىشد ؛ وهمين طريقه است كه ما بين منجمان اسلامى بعنوان طريقهء هندوان مشهور شده است . توضيحا 27 قسم متساوي باين اعتبار است كه منزل « زبانا » را حذف كرده وحصّهء آن را به منزل « إكليل » داده‌اند . وبنابراين كه منازل را 27 قسم متساوي اعتبار كنيم پيداست كه طول هر منزل 13 درجه وثلث درجه مى - شود ودر هر برجى دو منزل وربع منزل مىافتد . اما موافق مشهور كه منطقة البروج را 28 قسم متساوي كنند ومنازل را 28 منزل متساوي گيرند ، طول هر منزل 12 درجه و 7 / 6 درجه مىشود وهر - برجى را دو منزل وثلث منزل حصّه مىرسد . يادآورى مىكنم كه غايت عرض مدار قمر از منطقة البروج كه مدار ظاهري آفتاب است حدود 5 درجه باشد ؛ ومقدار دور قمر كه حركت خاصه يعنى يك دورهء شهر نجومى قمري ، 27 روز است و 12 ساعت و 44 دقيقه ؛ اما از اجتماع تا اجتماع 29 روز است و 12 ساعت و 44 دقيقه ؛ چرا كه در مدت سير قمر ناگزير آفتاب نيز بحركت خاصهء ظاهري خود سير كرده ودر همان جهت كه حركت خاصهء قمر است پيش رفته وبدين سبب است كه مقدار ماه قمري 29 روز و 12 ساعت و 44 دقيقه مىشود چنانكه در محل خود بتفصيل مسطور است . اما مقدار حركت ماه در يك شبان روز تقريبا 13 درجه است ؛ وبتحقيق نزديكتر 13 درجه است و 10 دقيقه و 35 ثانيه . ( براي تفصيل منازل قمر رجوع شود به كتاب تاريخ علم الفلك ) .
شرح
( 55 ) ص 108 س 1 - اينكه اولين منزل شرطين است مطابق عقيدهء تازيان مىباشد وعجم آغاز از ثريا كنند . أستاذ در آثار الباقية ص 341 مىفرمايد : وابتدأ