اصلحك اللّه ؛ به درستى كه ما در انتظار اين امر بازارهايمان را ترك گفتيم تا جايى كه بيم آن مىرود كه بعضى از ما به گدايى افتند ! حضرت عليه السّلام فرمود : اى عبد الحميد آيا مىپندارى هركس خودش را در راه خداوند وقف كرد ، خداوند برايش راه درآمدى قرار نخواهد داد ؟ چرا به خداى سوگند كه خداوند براى او گشايشى پيش خواهد آورد ، خداوند رحمت آرد بر بندهاى كه امر ما را إحيا نمايد . عرض كردم : اصلحك اللّه ، اين مرجئه « 1 » مىگويند : بر ما باكى نيست كه بر آنچه [ از معتقدات ] هستيم باشيم ، تا هرگاه كه آنچه شما مىگوييد فرارسد پس ما و شما يكسان مىشويم ، فرمود : اى عبد الحميد آنها راست گفتهاند ، هركس توبه كند خداوند توبهاش را مىپذيرد و هركس از روى نفاق و دورويى عمل كند خداوند بينىاش را به خاك بمالد ، و هركس امر ما را إفشا سازد خداوند خونش را هدر مىدهد ، [ و چنين افرادى را ] خداوند بر اسلام ذبح خواهد كرد ، همچنانكه قصّاب گوسفندش را سر مىبرد . راوى گويد : عرضه داشتم : پس در آن روز ما و مردم در آن مساوى هستيم ؟ فرمود : خير ، شما اركان زمين و فرمانروايان آن خواهيد بود ، در دين ما جز اين نيست . عرض كردم : اگر پيش از آنكه قائم عليه السّلام را درك كنم بميرم چه ؟
فرمود : به درستى كه هركس از شما نظرش اين باشد كه : هرگاه قائم آل محمد صلّى اللّه عليه و إله را دريابد او را يارى خواهد كرد ، مانند كسى است كه در حضور او با شمشير خود جهاد كرده باشد « 2 » ، و شهادت در ركاب آن حضرت دو شهادت است . « 3 »
هامش
( 1 ) . مرجئه كسانى را گويند كه حضرت امير المؤمنين عليه السّلام را خليفه چهارم شمارند . و آن حضرت را از مرتبهاش تأخير اندازند و يا كسانى كه پندارند ايمان ، صرف عقيده است و هيچ گناهى به آن ضرر نرساند ، يعنى عذاب را از گناه تأخير دهند . ( مترجم ) .
( 2 ) . اينكه حضرت فرموده : « و شهادت در ركاب آن حضرت دو شهادت است » دو معنى را محتمل است : يكى اينكه در ركاب آن جناب را خداى تعالى ثواب دو شهيد عطا مىفرمايد : يكى ثواب شهادت و ديگر ثواب تصميم داشتن بر يارى آن حضرت ، احتمال دوم : اينكه شهيد در ركاب آن جناب بهتر از شهداى در خدمت ديگران است ، لذا خداوند به كسى كه در ركاب آن جناب شهيد شده ثواب دو شهادت در خدمت امامان ديگر عليهم السّلام را عطا مىكند ، به خاطر حكمتهايى كه بر ما پوشيده است ، و اللّه العالم . و اين منافات ندارد با آنچه در روايت امام باقر عليه السّلام خواهد آمد ، چون شايد آنچه در اين حديث ذكر گرديده ثواب كسى باشد كه در عرصهء كارزار شركت كند هرچند نه كسى را بكشد و نه كشته شود ، تأمل كنيد . ( مؤلف ) .
( 3 ) . امكان دارد كه نهى كردن حضرتش ، نگاهى به پافشارى شيعيان - براى خروج قبل از رسيدن هنگام دعا بوده و نهى از پافشارى آنها به خاطر عدم ولادت حضرت صاحب الأمر عليه السّلام در زمان حضرت صادق عليه السّلام باشد . و ممكن است منظور از نهى از پافشارى ايشان ، پافشارى بر خروج و قيام ديگر امامان باشد ، به خاطر اينكه آنان ندانند امامى كه خداوند به قيام فرمانش داده ، امام دوازدهم است . ( مؤلف ) .