از اينها به دست آمد كه منظور از وسيله همان امام است ، بنابراين وسيله برگرفتن به سوى خداوند ، انجام دادن امورى است كه مايهء رضايت و نزديكى به درگاه آن حضرت است ، و چون خداوند - عزّ و جلّ - براى هرقوم هدايتكنندهاى و براى هرامّت امامى قرار داده چنانكه فرموده :
وَ لِكُلِّ قَوْمٍ هادٍ ؛
« 1 » و براى هرقوم هدايتكنندهاى هست . امام عليه السّلام را وسيلهاى براى آنان به سوى خويش تعيين كرده . پس بر هرقومى لازم است هادى و وسيله خود را بشناسند و هرآنچه موجب نزديكشدن به او و مايه رضايتش هست انجام دهند ، زيرا كه بدون شناخت او تقرّب سودى ندارد . ازهمينروى در حديثى كه مورد قبول شيعه و سنى است از رسول اكرم صلّى اللّه عليه و إله آمده : « من مات و لم يعرف إمام زمانه مات ميتة جاهليّة » « 2 » ؛ هركس بميرد درحالىكه امام زمانش را نشناخته باشد به مرگ جاهليت مرده است .
بنابراين آنكه امام زمانش را نشناخته باشد ، مثل كسى است كه هيچيك از امامان را نشناخته باشد ، و دليل بر اين معنى روايات متواترى است كه بعضى از آنها را مىآوريم .
در مرآة الانوار و غير آن از امام صادق عليه السّلام آمده فرمود : امام حسين عليه السّلام بر اصحاب خود بيرون آمد و فرمود : اى مردم ! خداوند - عزّ و جلّ - بندگان را نيافريد مگر براى اينكه معرفت يابند ، پس اگر او را شناختند و عبادت كردند از عبادت غير او بىنياز شوند . مردى به آن حضرت عرض كرد :
اى فرزند رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله ! پدر و مادرم به فدايت ! معرفت خدا چيست ؟ فرمود : در هرزمان شناخت خداوند به شناختن امامى است كه بر مردم اطاعتش واجب است . « 3 »
آنگاه مؤلف كتاب از استادش علامه مجلسى حكايت كرده كه در بحار گفته است : به اين جهت معرفت خداوند به معرفت امام عليه السّلام تفسير شده كه معرفت اللّه جز از ناحيهء امام حاصل نمىشود . و يا اينكه : بهرهگرفتن از معرفت الهى مشروط به معرفت امام عليه السّلام است .
اكنون كه اين مطلب معلوم شد ، مىگويم : بىترديد دعا براى تعجيل فرج مولى صاحب الزمان - عجّل اللّه فرجه الشريف - از اهمّ وسايلى است كه خداوند متعال ، وسيله به سوى خودش قرار داده ، نه تنها به سوى خداوند كه به سوى تمام امامان بلكه تمام انبيا و اوصيا است كه وسايل ربّانى و پدران روحانى مىباشند ، و اين دعا مايهء سرور و خرسندى آنان و طلب هدف و مقصود ايشان است ، اضافه بر همهء اينها اطاعت اولى الامر است كه خداوند - عزّ و جلّ - اطاعت آنان را فرض
هامش
( 1 ) . رعد : 7 .
( 2 ) . غيبت نعمانى : 180 .
( 3 ) . مرآة الانوار : 58 .