لذا در توقيع شريف فرمود : و امّا وجه بهرهورى از من در زمان غيبتم مانند استفاده از خورشيد است هنگامى كه ابر از ديدهها پنهانش سازد . و من براى اهل زمين امان هستم ، همچنانكه ستارگان مايهء ايمنى اهل آسمان هستند . . . . « 1 »
و به همين مضمون روايات ديگرى از ائمه اطهار عليهم السّلام نيز وارد شده كه در خاتمه كتاب ، فصلى براى بيان مبانى و تحقيق و اشارات آن منعقد خواهيم كرد ان شاء اللّه تعالى .
نوع دوم : افاضات علمى و عنايات ربّانى كه به مؤمنين اختصاص دارد ، مانند : واضح نمودن وقت نمازهاى يوميه و مانند آن است ، چنانكه در وسائل به سند خود از حضرت ابو عبد اللّه صادق عليه السّلام روايت شده كه فرمود : هيچ روز ابرى نيست كه وقت زوال بر مردم مخفى باشد مگر اينكه امام عليه السّلام خورشيد را نهيب زند تا آشكار گردد ، پس بر اهل هرآبادى كسى كه به وقت اهتمام داشته باشد و آنكه ضايع نمايد احتجاج كند . « 2 »
قسم دوم : منافع زمان غيبت آن حضرت عليه السّلام : آن هم بر دو نوع است :
نوع اوّل : مخصوص به مؤمنين است و آن بسيار است ، از جمله : ثوابهاى بسيارى است كه بر انتظار زمان ظهور آن جناب مترتّب است و ان شاء اللّه در بخش هشتم خواهد آمد ، و نيز آنچه از ثوابها بر صبر و شكيبايى آنان در عصر غيبت مترتّب است كه در همان بخش خواهيم آورد ، و باز دو برابر شدن ثواب كارهاى نيك آنها در چنين زمانى چنانكه در كتاب اصول كافى و غير آن از عمّار ساباطى روايت شده كه گفت : به حضرت ابو عبد اللّه صادق عليه السّلام گفتم : كدام بهتر است عبادت مخفيانه با امام از شما خاندان كه در دولت باطل پنهان باشد يا عبادت در زمان ظهور حق و دولت امام ظاهر از شما ؟ فرمود : اى عمّار ! صدقه در سرّ و اللّه بهتر است از صدقهء علنى ، همينطور است به خدا عبادت شما با امامتان كه در زمان دولت باطل مخفى باشد ، و ترسيدن شما از دشمنان در دولت باطل و هنگام متاركه ، بهتر است از كسى كه خداوند - جلّ ذكره - را در ظهور امام حق آشكار در دولت حق عبادت نمايد ، و عبادت در حال ترس در دولت باطل مانند عبادت و امنيّت در دولت حق نيست . و بدانيد كه هريك از شما امروزه نماز واجب خودش را جماعت بخواند درحالىكه از دشمن مخفى باشد و با تمام شرايط در وقتش آن را ادا نمايد ، خداوند - عزّ و جلّ - ثواب پنجاه نماز فريضه با جماعت براى او مىنويسد ، و هرآنكه از شما نماز
هامش
( 1 ) . بحار الانوار : 53 / 181 .
( 2 ) . وسائل الشيعه ، 3 / 79 .