رضايت پروردگار انجام ندهد ، زيرا از ماهيت كار خير اينست كه سرانجام به سوى ذات پروردگار برگردد ، از اينجاست كه اگر كسى كارهاى ناشايست را فقط براى اينكه كار زشتى است و با شأن او سازگار نيست ترك كند ، خداوند به او پاداش مىدهد و از او خشنود مىشود ، همانند كسى كه حق را به خاطر حق برمىگزيند ، نه براى ترس از عقاب و يا به اميد پاداش .
گاندى مىگويد : « خداوند بزرگترين دموكرات جهان است . » زيرا هيچوقت براى فرد شايسته بودن ، ضرورتى ندارد كه به قصد فرمانبرى و اطاعت اوامر و نواهى او كارى را انجام داد و يا از كارى دورى جست ، البته به جز مسائل عبادى ، كه صرفا بايد به نيّت امتثال اوامر الهى انجام گيرد .
پس هركسى كه كار شايستهاى انجام مىدهد ، او در راه خدا گام مىسپارد ، و از عنايات خاصّ پروردگار برخوردار مىشود ، مگر اينكه منكر وجود خدا باشد ، كه چنين كسى از پاداشهاى اخروى محروم است ، چنان كه در كتاب « الآخرة و العقل » مشروحا بحث كردهايم .
3 . نماز و روزه و تسبيح و تهليل و امثال اينها در نزد پروردگار هنگامى ارزش دارد كه از تقوى سرچشمه بگيرد ، و اگر انسان از گناهان اجتناب نكند و در برابر شهوات خويشتندارى نداشته باشد ، در نزد خداوند پشيزى نمىارزد ، چنان كه امام صادق عليه السّلام فرموده است :
( من احبّ ان يعلم ما يدرك من نفع صلاته ، فلينظر ، فاذا كانت قد
معيارهاى اخلاقى در فقه امام جعفر صادق ( ع ) ( قيم أخلاقية في فقه الإمام جعفر الصادق ع ) ( فارسى ) — صفحة 141
مساهمون: محمد جواد مغنية
ص١٤١