33 دربارهى قشون غيرمنظم و طرز جنگيدن آنها
قشون غيرمنظم به طبقات مختلف تقسيم گرديده است و چون هريك از آنها تركيب خاص دارد ، در اين فصل به شرح سازمان ، تعداد افراد و روشهاى مختلف آنها در جنگ مىپردازم .
قشون اصلى ايران مانند ساير كشورهاى شرقى از سوارنظام تشكيل مىگردد كه تعداد افراد آن هميشه سه يا چهار برابر افراد پيادهنظام است .
اولين سوارنظام ايران قزلباشها يا زرهدارهاى چريكند . شكل سلاحشان كاملا قديمى است و تقريبا به سلاحهاى عتيقهى ايرانى و يا به بعضى نقشهاى برجستهى حجارى شباهت دارد . ( اين نقوش به منظور جاودان كردن فتوحاتشان بر روى سنگها حجارى شده است . ) سواران قزلباش كه تعدادشان بيست هزار تن است در تمام نقاط كشور پراكندهاند ، ولى چهار هزار نفر از آنها هميشه در خدمت شخص شاه هستند و در زمان جنگ و راهپيمايى وى را همراهى مىنمايند .
قزلباشها در جنگ با تركها فوق العاده شجاعند ، ولى چون هرگز سر و كارشان با قشون اروپايى نيافتاده ، از اينرو نمىتوانند خود را به صداى توپ عادت بدهند . صداى توپ آنها را به ستوه مىآورد و باعث بىنظمى و پراكندگى آنها مىشود .
قزلباشها اسبهاى بزرگ تركمنى دارند و هرگز از سلاح آتشين استفاده نمىكنند . سلاح آنها منحصر به نيزه و شمشير است .
سلاح دفاعى آنها عبارت است از كلاهخودهايى از آهن