مرحله و ميان آن و مرو شاه جان سى و شش فرسنگ است . و ميان آن و بخارا هفده فرسنگ باشد . بخارا در خاور جيحون است .
از اين آمل نيز گروهى بسيار دانشمند بيرون آمده است حديث شناسان حديث آوران اين گروه را از حديث آوران آمل طبرستان باز شناختهاند :
از اين آمل است :
1 ) عبد الله پسر حمّاد پسر ايوب آملى « 1 » كه از عبد الغفار پسر داوود حرّانى و از ابو جماهر محمد بن عثمان دمشقى و از يحيا پسر معين و جز ايشان روايت دارد ؛ محمد بن اسماعيل بخارى از يحيا پسر معين « 2 » از او حديثى آورده ، و از سليمان پسر عبد الرحمن حديثى ديگر آورده است ؛ [ 70 ] هيثم پسر كليب چاچى و محمد بن منذر هراتى و جز ايشان نيز از وى روايت دارند . عبد الله در ربيع دوم 269 درگذشت .
2 ) و از آنجا است عبد اللّه پسر على بو محمد آملى ؛ بو القاسم پسر ثلاج « 3 » گويد : او براى ما در سوق يحيا به سال 338 از محمد پسر منصور چاچى از سليمان شاذگانى « 4 » ، حديث مىگفت .
3 ) خلف پسر محمد پسر خيام آملى « 5 » .
4 ) احمد پسر عبده آملى « 6 » ، كه از عبد اللّه پسر عثمان پسر جبله معروف به عبدان مروزى و ديگران حديث شنيد و فضل پسر محمد و بوداود سليمان پسر اشعث و گروهى از وى روايت مىكنند .
5 ) موسى پسر حسن آملى « 7 » ، كه از بورجاء قتيبه پسر سعيد بغلانى و از عبد اللّه پسر محمود سعدى و ديگران روايت دارد . بو محمد اسدى عمر پسر اسحاق بخارائى نيز از وى روايت دارد .
6 ) فضل پسر سهل پسر احمد آملى « 8 » ، كه از سعيد پسر نصر پسر شبرمه و از بوسعيد محمد پسر احمد پسر علويهء آملى ، و از احمد پسر محمد پسر اسحاق پسر هارون آملى ، و از اسحاق پسر يعقوب پسر اسحاق ، بو يعقوب آملى روايت كند . ابن ثلاج دربارهء او گويد : [ در راه حج به بغداد آمد و از محمد بن ابراهيم پوشنگى براى ما روايت كرد . ]
7 ) بوسعيد محمد پسر احمد پسر على آموى ، از بو العباس فضل پسر احمد آملى روايت مىكند ، و غنجار « 9 » و ديگران
هامش
( 1 ) . ش . ش : 1621 .
( 2 ) . يحيا پسر معين ( 158 - 233 ) بوزكريا بغدادى مولاى مرّى . پدرش مأمور خراج رى بود و او در « نقيا » نزديك انبار زاده شد و در مدينه هنگام حج درگذشت . او را است : « معرفة الرجال » و « التاريخ و العلل » زندگينامهاش را زركلى از خلكان و خطيب بغدادى و ديگران مىآورد . او از منابع ياقوت است كه در اين كتاب 25 جا زندگينامهء كسانى را از وى نقل كند .
( 3 ) . ثلاج يكى از منابع ناشناخته ياقوت است كه در چ ع : 4 : 188 و 268 نيز از وى نقل مىكند چشمگير است كه ثلاج اسم مستعار حسين قاسم وزير مقتدر عباسى است كه به اتهام همكارى با شلمغانى در 322 كشته شد ( ارشاد الاريب 1 : 249 ) . پس دور نيست كه ( از خويشاوندان او باشد و ياقوت براى پنهان كارى نام اين مرد را ناقص مىآورد چنان كه دربارهء همزنجير او ابن ابى عون نيز چنين تصحيف كرده است . ن . ك پانوشت : 1 : 7 :
12 . ترجمه فارسى ص 6 پانوشت 10 .
( 4 ) . متن : شاذگونى تصحيح از نام شاذگان خوزستان كه در چ ع 3 : 228 ديده مىشود ( وستنفلد ج 5 ص 5 ) .
( 5 ) . ش . ش : 1057 .
( 6 ) . ش . ش : 298 .
( 7 ) . ش . ش : 3126 .
( 8 ) . شبسترى . ش : 225 .
( 9 ) . غنجار محمد پسر احمد ( 337 - 422 ) بو عبد اللّه نويسنده « تاريخ بخارا » كه احمد بن ماما دنبالهاى بر آن نگاشته است . زندگينامهء او در ارشاد الاريب 1 : 213 و زركلى از منابع ديگر آمده است . ياقوت يازده جا از تاريخ او نقل مىكند .