سهم خاندانش از بيت المال را لغو كرد تا او را مجبور به تسليم كند . چون كميل از اين ماجرا آگاه شد ، گفت كه من مردى كهنسال هستم و عمرم رو به پايان است و سزاوار نيست كه سبب محروميت خاندانم گردم . ازاينرو خود را به حجاج تسليم كرد . حجاج به او گفت كه دوست داشتم بهانهاى براى گرفتار ساختن تو بيابم . كميل به وى پاسخ داد كه بيهوده همچون شتر ، دندان نساب و هرچه مىخواهى بكن كه وعده همه ما به سوى خداست و او پس از مردن ، حسابرسى خواهد كرد . حجاج به مزدورانش فرمان داد كه گردنش را بزنند و آنان چنين كردند و كميل شهيد شد .
كميل كارگزار امام در منطقه هيت « 1 » بود . معاويه او را ضعيف شمرده و برخى از مزدورانش را براى غارت آن منطقه گسيل داشت . ابن ابى الحديد مىگويد : « كميل خواست شكست خود را جبران كند و براى همين به منطقه قرقيسيا « 2 » از شهرهاى تحت حكومت معاويه يورش برد . امام اين كار او را
هامش
- هجرى به دنيا آمد و حجاج وى را در سال 82 يا 83 هجرى كشت . قبر وى بين كوفه و نجف قرار دارد . وى كارگزار امام عليه السّلام در منطقه هيت بود و كارگزار ضعيفى بود . از همينرو سپاهيان معاويه توانستند مناطق تحت حكومتش را غارت كنند و امام عليه السّلام براى همين او را در اين نامه نكوهش مىكند . براى آگاهى بيشتر نك : جامع الرواة : 2 / 31 ؛ رجال ابن داود : 281 ؛ رجال شيخ طوسى : 56 و 69 ؛ خلاصة الرجال : 94 ؛ الارشاد ، شيخ مفيد : 154 ؛ تهذيب التهذيب : 8 / 447 ؛ تاريخ دمشق : 46 / 1588 .
( 1 ) . نام سرزمينى در ساحل رود فرات . نك : لسان العرب : 2 / 107 ؛ الغريب ابن قتيبة : 1 / 477 و 2 / 63 .
( 2 ) . قرقيسيا نام شهرى در كناره رود خابور در محل اتصال آن به فرات است . نك : معجم البلدان :
4 / 328 ؛ مراصد الاطلاع : 3 / 1080 .