شركت كرده است و شريح قاضى را بازخواست كرد كه چگونه با حقوق پانصد درهم توانسته است خانهاى به هشتاد دينار بسازد و در موارد كمتر از اين نيز از افرادى در سطح پايينتر از شريح حسابرسى و بازخواست مىكرد . » « 1 »
عبد الكريم خطيب مىنويسد : « هنگامىكه خبر حضور عثمان بن حنيف در مهمانى يكى از اشراف بصره به گوش امام رسيد ، آنچنان شوريد كه گويا جنگى عليه ابن حنيف به پا كرده بود . » « 2 » ( فانظر إلى ما تقضمه من هذا المقضم فما اشتبه عليك علمه فالفظه ) منظور از « قضم » و « مقضم » در اينجا خوردن و خوردنى است . امام با اين تعبيرات يادآور مىشود كه هدف از غذا خوردن تنها حفظ حيات است و حتى غذاى ضرورى بدن نيز بايد از راه حلال به دست آيد و كوچكترين شبههاى در آن نباشد . ازاينرو فقها گفتهاند : « اصل در اموال ، حرمت است و حليت آنها بايد به اثبات برسد . » « 3 »
( ألا و إنّ لكلّ مأموم إماما يقتدي به و يستضيء بنور علمه ) تو اى ابن حنيف ، تابع و پيرو هستى و من پيشوا و رهبر تو هستم . پس بايد به من اقتدا كنى و هدايت برگيرى . من همانگونه كه مىبينى ، بدن خود را با دو پيراهن كهنه مىپوشانم و به خدا سوگند كه اين پيراهنم را تا آنجا پينه زدهام كه ديگر از
هامش
( 1 ) . عبقرية الامام : 95 و نيز نك : شرح نهج البلاغة ، ابن ابى الحديد : 14 / 27 ؛ نظم درر السمطين : 169 ؛ روضة الواعظين : 446 ؛ امالى صدوق : 388 ؛ شرح نهج البلاغة ، محمد عبده : 3 / 4 .
( 2 ) . على بن ابى طالب عليهما السّلام بقية النبوة و خاتم الخلافة : 265 .
( 3 ) . براى نمونه نك : تذكرة الفقها : 2 / 211 ؛ مجمع الفائدة : 10 / 348 ؛ جامع المدارك : 3 / 266 ؛ المجموع : 10 / 22 .