ساختار ادبى
استبطاء : مفعولله براى « افعل » است .
مئونة ، ولاية : تمييز هستند .
ناصحا : صفت براى « رجل » است .
لنا : جار و مجرور متعلق به « ناصح » است .
شرح و تفسير
محمد بن ابو بكر چند ماه پيش از وفات پيامبر به دنيا آمد . مادرش اسماء دختر عميس خثعمى بود . وى در آغاز همسر جعفر بن ابو طالب بود و از او فرزندانى به دنيا آورد كه مشهورترين آنها عبد اللّه است . وى پس از شهادت جعفر به همسرى ابو بكر درآمد و از او محمد را به دنيا آورد . سپس بعد از مرگ ابو بكر با امام على عليه السّلام ازدواج كرد و يحيى از او به دنيا آمد . « 1 » محمد بن ابو بكر در آغوش و خانواده امام پرورش يافته و امام او را فراوان دوست داشته و مىستود . امام او را به حكومت مصر گماشت و سپس تصميم گرفت كه مالك اشتر را به جايش گذارد تا مصر پايگاهى محكم در برابر نفوذ معاويه و عمروعاص گردد . محمد از اين تصميم امام دلگير و رنجيده شد و مالك اشتر نيز پيش از رسيدن به مصر توسط مزدوران معاويه مسموم شد و از دنيا رفت . در نتيجه محمد در حكومت مصر ماند و امام اين نامه را برايش نوشت .
هامش
( 1 ) . شرح نهج البلاغة ، ابن ابى الحديد : 16 / 142 ؛ مقاتل الطالبيين : 11 ؛ شرح معانى الاثار : 1 / 48 ؛ لسان الميزان : 7 / 522 ؛ تقريب التهذيب : 2 / 629 ؛ انساب الاشراف : 392 ؛ سبل الهدى و الرشاد : 2 / 52 ؛ تحفة الاحوذى : 7 / 120 و 8 / 52 .