( 1 ) كنار نمىكشيد تا او سر خود را كنار برد .
عارم بن فضل از حماد بن زيد ، از على بن زيد ، از حسن بصرى نقل مىكرد * رسول خدا ( ص ) به اين مصراع تمثل مىجست و چنين مىخواند :
براى مرد اسلام و پير مردى و موى سپيد كافى است كه او را از كارهاى بد باز دارد . [ 1 ]
ابو بكر مىگفت ، اى رسول خدا شاعر چنين گفته است كه « موى سپيد و اسلام . . . » ولى پيامبر ( ص ) همچنان مىفرمود و ابو بكر مىگفت گواهى مىدهم كه تو رسول خدايى و شعر نمىدانى و شعر شايسته تو نيست .
محمد بن صباح از وليد بن ابو ثور ، از سماك ، از عكرمة نقل مىكند كه مىگفته است * از عايشه پرسيدم آيا رسول خدا به شعرى تمثل مىجست ؟ گفت : گاهى به هنگام ورود به خانه به اين مصراع تمثل مىفرمود « كسى كه گفتههايش مردود نيست اخبارى براى تو خواهد آورد » . [ 2 ]
مسلم بن ابراهيم از سعيد بن زيد ، از و اصل ، از يحيى بن عبيد جهضمى ، از پدرش نقل مىكند كه مىگفته است * پيامبر همواره همچنان كه جايى براى خود آماده مىساخت - منظور در سفرهاست - همچنان جايى براى بول كردن فراهم مىكرد . [ 3 ]
عبيد الله بن موسى از اسرائيل و فضل بن دكين از سفيان ، هر دو از مقداد بن شريح ، از پدرش نقل مىكنند كه مىگفته است * شنيدم عايشه سوگند مىخورد كه هيچ كس از هنگام بعثت رسول خدا نديده است كه آن حضرت ايستاده بول كند .
هاشم بن قاسم و خلف بن وليد از عبد الله بن مبارك ، از ابو بكر بن عبد الله بن ابو مريم ، از حبيب بن صالح نقل مىكردند * پيامبر ( ص ) به هنگام رفتن به مستراح كفش مىپوشيد و سر خود را هم مىپوشاند .
عتاب بن زياد از عبد الله بن مبارك ، از عبد الله بن لهيعة ، از عبد الله بن هبيرة ، از
هامش
[ 1 ] . صحيح اين مصراع به صورت : كفى الشيب و الاسلام للمرء ناهيا ، است و پيامبر ( ص ) به صورت : كفى بالاسلام و الشيب للمرء ناهيا ، مىفرمود كه وزن آن درست نيست . - م .
[ 2 ] . مصراع دوم بيت يكصد و دوم معلقه طرفة بن عبد و تمام آن به صورت : ستبدى لك الايام ما كنت جاهلا - و يأتيك بالاخبار من لم يردّد ، است ، رك : خطيب تبريزى ، شرح قصائد العشر ، چاپ فخر الدين قباوة ، حلب ، 1973 ميلادى ، ص 158 ، و مقصود اين است كه از كسى كه انتظار نداشتى اخبارى خواهى شنيد . - م .
[ 3 ] . اعراب در همان نقطه كه منزل مىساختند قضاى حاجت مىكردند يا در هر كجا كه در دسترس بود و مقصود اين است كه پيامبر ( ص ) چنان نبودند . - م .