استعاره آورده است ، يعنى عقل به كسى كه از آن نصيحت بخواهد وأو را فرا راه خود قرار دهد ، دروغ نمىگويد ، اما حواسّ گاهى به صاحب خود دروغ مىگويند . بدان كه چشم وديگر حواسّ ظاهر هيچ گونه حكمي از خود ندارند ، اما حكومت بعضي از محسوسات نسبت به بعضي ديگر ، حكم عقل به وسيله خيال ووهم است . وهر چه در اين موارد ، حكم غلط صورت بگيرد ، از اشتباهات قوهء وهم است همان طورى كه در جاى خود به ثبوت رسيده است ، ودر اين صورت ، عبارت امام ( ع ) : وقد تكذب العيون أهلها به اين معنى است كه احكام وهميه روى مدركات چشم - مانند حكم بر اين كه قطرهء باران ، خط راست وآتش گردانى كه به سرعت مىگردد ، دايره است ونظاير اينها - گاهى دروغ وخطا مىباشند .
( 3266 ) 266 - امام ( ع ) فرمود :
بَيْنَكُمْ وَبَيْنَ الْمَوْعِظَةِ حِجَابٌ مِنَ الْغِرَّةِ ( 81691 - 81685 )
[ ترجمه ]
« ميان شما وپند واندرز ، پردهاى از غفلت وغرور وجود دارد » .
[ شرح ]
( 81691 - 81685 ) كلمهء : حجاب ( پرده ) را براي آنچه از هيأتهاى بدني كه عارض بر نفوس مىگردند وباعث غفلت از نگاه عبرت آميز وپذيرش موعظه وبهرهمندى از آن است ، استعاره آورده است .
( 3267 ) 267 - امام ( ع ) فرمود :
جَاهِلُكُمْ مُزْدَادٌ مُسَوِّفٌ ( 81699 - 81695 )
[ لغت ]
( مزداد ) : مرتكب گناه فراوان
[ ترجمه ]
« نادان شما گناه زيادى مرتكب مىشود وامروز وفردا مىكند » .