( 78852 - 78839 )
[ شرح ] عبارت : « وعونان على العجز والأود »
يعنى بر دفع آنچه از طرف خود آنها ويا حالت وجودي آنها پيش مىآيد ، زيرا كلمهء على مفيد حالت وكيفيّت است .
( 3188 ) 188 - امام ( ع ) فرمود :
أَيُّهَا النَّاسُ اتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي إِنْ قُلْتُمْ سَمِعَ - وَإِنْ أَضْمَرْتُمْ عَلِمَ - وَبَادِرُوا الْمَوْتَ الَّذِي إِنْ هَرَبْتُمْ مِنْهُ أَدْرَكَكُمْ - وَإِنْ أَقَمْتُمْ أَخَذَكُمْ - وَإِنْ نَسِيتُمُوهُ ذَكَرَكُمْ ( 78883 - 78856 )
[ ترجمه ]
« اى مردم بترسيد از خدايى كه اگر چيزى بگوييد أو مىشنود ، واگر پنهان داريد مىداند ، وبر مردن پيشى گيريد ، زيرا اگر بگريزيد مرگ شما را در مىيابد ، واگر بمانيد شما را مىگيرد ، واگر شما آن را فراموش كنيد ، آن شما را فراموش نمىكند . »
[ شرح ]
( 78883 - 78856 ) معناى عبارات روشن است ، امام ( ع ) [ مردم را ] به تقواى الهى وترس از أو واداشته است از آن رو كه أو گفتهء بنده را مىشنود وبه باطنش آگاه است دو مفعول به دليل معلوم بودنشان حذف شده است يعنى : سمع قولكم ، وعلم ضميركم . وهم چنين امام ( ع ) آدمي را در پيشى گرفتن بر مرگ وسبقت بر آن با اعمال شايسته ، براي حفظ نفوس از عذاب آتش وترس مرگ ، وأدار فرموده وأو را برحذر داشته است از اين كه در پيشى گرفتن بر مرگ شتاب كند به دليل اين كه كسى از آن رهايى ندارد وبراي رسيدن مرگ بر آدمي ، كلمهء « ذكر » در مقابل « نسيان » را استعاره آورده است ، به خاطر شباهت داشتن مرگ به قاصدى كه با علم به آمدنش نزد وى مىآيد .