به دست آوردن ثروت نوعي آسايش است وخرج نكردن آن به دليل كمي عائله ، آسايش ديگرى است ، امام ( ع ) از باب مجاز كلمهء يسار را بر كمي عائله تعبير كرده است . از باب اطلاق مسبّب بر سبب .
( 77360 - 77358 ) اما مطلب دوم : مقصود از خرد ، عقل عملي است . وكلمهء عقل ، در اينجا مجازا در مورد تصرّفات عقل اطلاق شده است از باب اطلاق نام سبب بر مسبّب ، واز جملهء تصرّفات عقل در تدبير أمور ، محبّت به ديگر مردم است . وچون انسان در رفع نياز زندگى محتاج به ديگران است ، ورفتارش با مردم در اين جهت يا به گونهاى دوستانه ومعاشرت نيكو وخوش برخوردى وگذشت وتشويق است ، ويا به گونهء قهر وغلبه وترس است كه ناگزير دوستى ومحبّت وآنچه لازمهء دوستى است ، نيمى از خرد ، يعنى نيمى از تصرفات عقل در تدبير أمور زندگى أو است .
( 77366 - 77364 ) امّا مطلب سوم : چون پيرى يا طبيعي است ويا به دليل خارجي يعنى غم واندوه وترس كه باعث پيرى مىگردد . پس اين نوع نيز يك قسم سبب پيرى در برابر سبب طبيعي پيرى مىباشد ، ويك قسم از عوامل پيرى به منزلهء نيمى از آن است كلمهء نصف را براي پيرى استعاره آورده است ، واندوه وغم ، نيمى از علّت پيرى است .
( 3131 ) 131 - امام ( ع ) فرمود :
يَنْزِلُ الصَّبْرُ عَلَى قَدْرِ الْمُصِيبَةِ - وَمَنْ ضَرَبَ يَدَهُ عَلَى فَخِذِهِ عِنْدَ مُصِيبَتِهِ حَبِطَ أَجْرُهُ ( 77384 - 77370 )
[ ترجمه ]
« صبر وپايدارى به اندازهء غم واندوه مىرسد ، وهر كس در هنگام مصيبت دست بىتابى بر زانو زند اجر وپاداش خود را تباه كند » .
[ شرح ]
( 77384 - 77370 ) خداوند براي شكيبايى انسان در مقابل مصيبت ، نيرو واستعدادي در أو