( 43158 - 43156 )
15 - واعجزت مهاربها ،
گريزگاههاى دنيا فراريانش را درمانده وناتوان ساخته است ، هر كس بخواهد از شرور وبديهاى اين جهانى بگريزد تا خود را نجات دهد قدرت بر اين امر ندارد ، در اين عبارت مفعول به ، حذف شده است به علت آن كه هدف بيان ناتوان ساختن فرارگاههاى دنياست وبه مفعول توجّهى نيست .
( 43199 - 43159 )
16 - وخابت مطالبها ،
نوميد شد خواستههاى دنيا ، يعنى أمور دنيوي كه مورد علاقة انسانهاست آنان را از وصال خود مأيوس ونااميد مىسازد ، در اين جا كه حضرت صفت نااميدى را نسبت به مطالب دنيا مىدهد تشبيه واستعاره به كار برده است زيرا آرزوهاى دراز وخواستههاى نفساني كه در ذهن آدمي جلوه مىكند ، اما در عالم وجود تحقق نمىيابد وانسان به آن نمىرسد مانند شخصي است كه اظهار دوستى مىكند و ، وعدهء وصال مىدهد اما به وعدهء خود وفا نمىكند وانسان را نااميد مىسازد ، امام ( ع ) پس از بيان اين ويژگى براي دنيا ، برخى از پىآمدهاى آن را كه گواه بر مطلب مىباشد ، بيان فرموده است :
الف - پس پناهگاههاى عالم آنان را ترك كرد وبه خود ، واگذارشان ساخت ، زيرا موقعى كه حفاظتهاى دنيايى وحصارهاى محكم آن سبب نجات انسان نمىشود وجلو تيرهاى بلا ودردهاى مرگ آور را نمىگيرد شبيه كسى است كه پناهندهاش را به خود راه ندهد بلكه وى را تسليم دشمن كند .
ب - منزلهاى دنيا ، آنان را به دور انداخت ، اين جا نيز مانند قسمتهاى بالا استعاره وتشبيه به كار رفته است ، اين كه انسانها با مردن از استراحتگاههاى دنيا بيرون برده مىشوند وراه آخرت مىپيمايند چنين تشبيه شده است كه گويا همين منزلها ساكنان خود را از درون خود بدور افكندهاند .
ج - انقلابات روزگار ، ايشان را عاجز وناتوان ساخت .
پس از بيان ويژگيهاى دنيا ، مردم را به اعتبار اين كه مرده وزندهء آنان از