است اهانت كنند عيب أو را بر زبان مىآورند ، لاغرى وزبونى شخصيّت اجتماعي وى در دوران ظهور حقّ كناية از حقارت وگمنامى اوست در زماني كه عدالت برقرار بوده است ، ومقصود از آن دوران قوّت وشوكت اسلام وزماني است كه فتنهها پديدار نشده وباطل قدرت نيافته بود ، مراد از خفاى صوت ، زبونى وى وعدم توجّه مردم به گفتههاى اوست .
واژه نعير ( فرياد ) را براي پيدايش باطل استعاره فرموده است ، بدين مناسبت كه باطل از نظر ظهور در جامعه وتوانمندى مانند مردى نيرومند است كه با گستاخى ودليرى فرياد كشد ، وامام ( ع ) ظاهر شدن اين مرد را در ميان مردم وپديد آمدن آوازه أو را در هنگام ظهور وقدرت يافتن باطل به شاخ بز تشبيه فرموده كه با سرعت وناگهانى نمايان شود ، بي آن كه شرف وشجاعتى دارا بوده وسابقه حسن خدمتي به دست آورده باشد ، بارى ، اين از محاسن بلاغت است كه هنگامى كه سخنگو قصد اهانت مخاطب را دارد أو را به چيزى حقير وپست تشبيه كند ، وزماني كه بزرگداشت أو را مىخواهد وى را به چيزى بزرگ وگرانقدر همانند سازد . وتوفيق از خداوند است .
شرح نهج البلاغة ( فارسي ) — صفحة 744
مساهمون: ابن ميثم البحراني
ص٧٤٤