اقبال لاهورى ( 1289 - 1357 ه . )
علامه محمّد اقبال لاهورى شاعر متفكّر پاكستانى است . علو فكر و رقّت خيال و تنوّع احساسات او در مسائل مختلف ، بويژه در وحدت اسلامى درخور تحسين و اعجاب مىباشد . وى در سال 1289 ه . در سيالكوت پاكستان غربى ديده به جهان گشود . تحصيلاتش را در فلسفه در انگلستان و آلمان به انجام رسانيد و به وطن بازگشت . اقبال از پيشروان و اصلاح طلبان بزرگ مسلمين بود .
آثار او در مجموعههايى به نام « پيام مشرق » « زبور عجم » « اسرار و رموز » و « جاويدنامه » چند بار طبع شده .
ديوان اشعارش نيز در ايران بارها چاپ شده است .
« * » در شرح اسرار اسماى على مرتضى ( ع )
مسلم اوّل شه مردان على * عشق را سرمايهى ايمان على
از ولاى دودمانش زندهام * در جهان مثل گهر تابندهام
نرگسم وارفتهى نظّارهام * در خيابانش چو بو آوارهام
زمزم ار جوشد ز خاك من ازوست * مى اگر ريزد ز تاك من ازوست
خاكم و از مهر او آيينهام * مىتوان ديدن نوا در سينهام
از رخ او فال پيغمبر گرفت * ملّت حق از شكوهش فر گرفت
قوّت دين مبين فرمودهاش * كاينات آيينپذير از دودهاش
مرسل حق كرد نامش بو تراب 164 * حق يد اللّه خواند در ام الكتاب 165
هر كه داناى رموز زندگيست * سرّ اسماى على داند كه چيست
خاك تاريكى كه نام او تن است * عقل از بيداد او در شيون است
هامش
( * ) كليّات اشعار فارسى مولانا اقبال لاهورى ، به اهتمام احمد سروش ، انتشارات كتابخانهء سنائى ، تهران 1343 ش