درآمد
شيخ على نقى كمرهاى شيرازى اصفهانى ( م 1060 ) فرزند شيخ ابو العلى محمد هاشم طغائى ، از عالمان برجستهء دوره صفوى است كه افزون بر دانش قابل توجه ، از موقعيت اجتماعى و سياسى و دينى بالايى برخوردار بوده است . وى به درخواست امام قلى خان حاكم فارس ، مدتها قاضى شيراز بود و پس از آن ، به درخواست خليفه سلطان اعتماد الدولة شاه عباس دوم ( در سال 1055 ) به منصب شيخ الاسلامى اصفهان كه بالاترين مرجعيت دينى - سياسى بود ، دست يافت و تا سال مرگش ، يعنى 1060 اين منصب را در اختيار داشت .
افندى در ادامه ، پس از ياد از برخى از آثار وى مىنويسد : اولاد و احفاد وى در شيراز و اصفهان بوده و هستند و كسانى از آنها در زمان وى ، زنده و برخى درگذشتهاند . وى در اصل از كمره ( از محال فراهان ) بوده و لذا علاوه بر شهرت به شيرازى و اصفهانى ، به كمرهاى فراهانى هم ملقب است . افندى مىافزايد : وى در زمرهء شاگردان سيد ماجد بحرانى بوده كه در شيراز زندگى مىكرده است . « 1 » كمرهاى از شيخ بهائى و ميرداماد نيز اجازهء روايتى داشته و برخى از اين اجازات را در پايان رسالهء لزوم وجود مجتهد در عصر غيبت آورده است . « 2 »
به نظر مىرسد او در روزگارى كه در شيراز بوده ، در دوران شاه صفى ( 1038 - 1052 ) از موقعيت چندانى برخوردار نبوده و حتى گرفتار فقر مالى نيز بوده است . اين مطلب از كتاب همم الثواقب او كه در ادامه ، مرورى بر آن خواهيم داشت ، به دست مىآيد . در اواخر دورهء آن شاه به سمت قاضى شيراز منصوب شده و قاعدتا از اين مشكلات خلاصى يافته است .
شيخ حر در شرح حال وى نوشته است : وى فاضل و فقيه و بزرگ بوده و كتابهايى دارد . آنگاه افزوده است : وى قاضى شيراز بود و در زمان ما درگذشت . « 3 »
از كمرهاى فرزندى با نام بهاء الدين محمد ، در سلك عالمان بوده و كتاب اثبات الرجعة به خط وى از سال 1085 برجاىمانده است . « 4 » وى از شاگردان آقا حسين خوانسارى بوده و برخى از آثار خوانسارى ، به خط بهاء الدين محمد طغائى موجود است . « 5 »
هامش
( 1 ) . افندى ، رياض العلماء ، ج 4 ، ص 271 و نك : فسائى ، فارسنامهء ناصرى ، ج 2 ، ص 1147
( 2 ) . ميراث اسلامى ايران ، دفتر ششم ، صص 429 ، 430
( 3 ) . عاملى ، شيخ حر ، امل الامل ، ج 2 ، ص 208
( 4 ) . آقابزرگ ، ذريعه ، ج 1 ، ص 92
( 5 ) . آقابزرگ ، ذريعه ، ج 6 ، ص 192