تخطي إلى المحتوى الرئيسي

جهانگشاى نادرى ( فارسى ) — صفحة 566

مساهمون:

ص٥٦٦
متصرفات طرفين است .

[ ص 84 ]

( 482 )

ص 84 ، سطر 23 : هزار جريب

[ ه ز ا ر ج ر ى ب ] ( اسم خاص ) . نام يكى از دهستانهاى چهار دانگه شهرستان سارى است « 1 » . كه بين دهستان‌هاى « سورتيجى » و « شهريارى » و در طول و طرفين « زارمرود » قرار دارد . اين منطقه كوهستانى و داراى جنگلهاى انبوه و سردسير است . « 2 » ( از فرهنگ جغرافيايى ايران جلد سوم ) .

[ ص 85 ]

( 483 )

ص 85 ، سطر 12 : دأب

[ د ع ب ] ( اسم ) . رسم ، عادت ، خو . ( از منتهى الارب ) . ( 484 )

ص 85 ، سطر 12 : يال‌بند

[ يا ل ب ن د ] ( اسم فاعل مركب ) . آنكه كارى را بطور گستاخى و غرور انجام مىدهد . ( از ناظم الاطباء ) . « 3 » ( 485 )

ص 85 ، سطر 14 : قيقاج‌انداز

[ ق ى قا ج ا ن د ا ز ] ( اسم فاعل مركب مرخم ) « 4 » نعت « 5 » است مر كسى را كه در حال سوارى به چپ و راست تير مىاندازد . ( 486 )

ص 85 ، سطر 18 : بغى

[ ب غ ى ] ( مصدر ) . ستم كردن ، ظلم كردن . « 6 » ( از منتهى الارب ) . ( 487 )

ص 85 ، سطر 20 : دهنه

[ د ه ن ] ( اسم خاص ) . ظاهرا محل مناسب درين ناحيه
هامش
( 1 ) - در جهان‌گشاى نادرى اين ناحيه از نواحى دامغان آمده ولى طبق تقسيمات جديد كشور از نواحى سارى ذكر شده است . اعتماد السلطنه در مطلع الشمس چون از دهات و اعمال دامغان نام مىبرد ذكرى از « هزار جريب » در دامغان نمىكند . - شايد اصل عبارت ميرزا مهديخان در جهانگشا « هزار جريب و دامغان » باشد . ( 2 ) - حدود آن : شمال : اشرف ؛ مغرب : سارى و سوادكوه ؛ جنوب : سمنان و رود نيكا ؛ مشرق : شاهكوه . ( جغرافياى سياسى كيهان ص 291 ) ( 3 ) - به فرهنگ ناظم الاطباء ذيل كلمهء « يال » و تركيب « يال بستن » رجوع شود . ( 4 ) - اين كلمه مركب از « قيقاج » بمعنى « كج » و « تير خميده » و « انداز » [ نعت فاعلى مرخم از انداختن ] مىباشد . ( 5 ) - از نعوتى است كه گاهى بجاى منعوت مىنشيند و مسند اليه واقع مىشود . ( 6 ) - اين مصدر يا حروف جاره متعدد معانى متعدد مىدهد .