گريهكنان و نوحهگويان به پيشوازشان آمدند به طورى كه صداى شيون از خانهء يزيد برخاست و سه روز عزاى حسين عليه السلام را بر پا كردند . « 1 »
هند ، دختر - عبداللَّه بن عامر همسر يزيد - وقتى خبر شهادت امامحسين عليه السلام را شنيد ، با تعجّب گفت :
اين سر بريدهء فرزند فاطمه دختر پيامبر خدا صلى الله عليه و آله است ؟
يزيد او را دلدارى داد و گفت :
آرى بر او گريه كن كه او شهيدى است از خاندان بنىهاشم ابنزياد در كار او شتاب كرد و او را به قتل رساند . « 2 »
معاويه ( دوم ) ، پسر يزيد ، از كسانى است كه در مقام سخنگوى هيأت حاكمه ، آثار و نتايج مبارزهء طف را ارزيابى كرده و به طرز جالبى ، منصفانه بيان داشته است . او ، كه به جاى پدر بر تخت سلطنت نشسته بود ، در نخستين سخنرانى عمومى گفت :
مردم ! از اين كه ما را دوست نمىداريد و از ما بدگويى مىكنيد ، بىخبر نيستيم . نياى من ، معاوية بن ابىسفيان ، با كسى كه از حيث خويشاوندى با پيامبر صلى الله عليه و آله بر او برترى داشت و در گرويدن به اسلام پيشقدمتر و پسر عموى پيامبر بود ، به منازعه پرداخت و مرتكب گناهانى شد كه مىدانيد . . . . پس از آن پدرم را وليعهد خود قرار داد و حال آن كه اميد خيرى به او نمىرفت پدرم عنان به هوس سپرد . . . ، ولى به مرادش نرسيد ، روزگار قدرتش به سر آمد و در گور ، اسير
هامش
( 1 ) - تاريخ طبرى ، ج 5 ، ص 462 - 464 .
( 2 ) - همان ، ص 456 .