نقل و در آن ارض مقدّس دفن گرديد . ( ريحانة الادب ، ج 6 ، صص 62 - 56 )
ص 8 س 12
اصل گاهشمارى دوازده حيوانى در آسياى خاورى مركزى پديد آمد . آن را گاهشمارى تركى - مغولى ، خطايى ( ختايى ) غازانى و ايغورى نيز مىگويند . با مغولان به ايران آمد ؛ خواجه نصير الدين طوسى اين گاهشمارى را در تاريخ ايلخانى كه در رصدخانهء مراغه تنظيم كرد ، پادشاهان صفوى و قاجار آن را وارد تقويم رسمى كردند .
به دستور قانون دهم فروردين سال 1304 ش . استفاده از آن منع شد .
سالهاى دوازده حيوانى عبارتاند از :
سيچقانئيل ( سال موش ) ، اودئيل ( سال گاو ) بارسئيل ( سال پلنگ ) توشقانئيل ( سال خرگوش ) لوئىئيل ( سال نهنگ ) ييلانئيل ( سال مار ) يونتئيل ( سال اسب ) قوىئيل ( سال گوسفند ) پيچى يا بيچىئيل ( سال ميمون ) تخاقوىئيل ( سال مرغ ) ايتئيل ( سال سگ ) تنگوزئيل ( سال خوك ) .
( گاهنامه تطبيقى سه هزارساله ، صص 35 - 234 )
ص 23 س 12
در سفرنامهء تاورنيه مىخوانيم :
« اما اينكه گفتيم ميرزا تقى مقطوع آلت بود ، تفصيلش اين است كه در عهد شاه عباس كبير ، او حكمران گيلان بود و غلام بچهء امرد زيبايى داشت كه با زور آن را مالك شده بود .
آن جوان براى كشيدن انتقام ، فرار كرد به اصفهان تا شكايت او را به شاه عباس بكند . پس از آنكه شاه عباس اظهارات او را شنيد ، حكومت گيلان را به آن جوان داد و حكم كرد به محض رسيدن سر ميرزا تقى را به توسط صاحب منصبى كه همراه او كرد به اصفهان بفرستد . وزير پيش كارى هم براى آن جوان معين كرد كه در كار حكومت مشاور و ناصح او باشد . از آن طرف وقتى كه ميرزا تقى ملتفت فرار آن جوان شد ، فهميد كه براى شكايت به اصفهان رفته است و يقين داشت كه شاه عباس حكم قتل او را خواهد فرستاد ، به خيال
ايران در زمان شاه صفى و شاه عباس دوم ( فارسي ) — صفحة 665
مساهمون: محمد يوسف واله قزوينى اصفهانى
ص٦٦٥