گردونشأن رسيده نامهء صداقت ختامه و بيلاكات « 1 » و ارمغانهاى خسروانهء قيصر روم را از نظر كيميا اثر گذرانيد و بعد از ادراك شرف سجده و پاىبوس منظور انظار عنايت و احسان ولىنعمت جهان و جهانيان گرديد . و چون از فحواى مضمون صداقت مقرون مكتوب محبّت اسلوب شهريار روم خواهش ارسال فيل كه در نظر تأمل ، بهانهء تحقيق خبر توجّه موكب همايون بود ، به وضوح مىپيوست ، بعد از آنكه ايلچى مشار اليه بر سر خوان انعام و احسان به كام دل ميهمان شده بود حسب الفرمان قضا جريان منشيان بلاغتنشان به تحرير جواب نامهء قيصر پرداخته اظهار پاس اتّحاد و يكتادلى و رعايت لوازم صلح و صلاح را در طى آن مندرج ساختند . و محمد على بيك ولد بوزون قاسم را كه از طرزدانان آداب سفارت و ايلچىگرى بود به رسالت روم موسوم و مقرّر شد كه از فيل خانهء دار السلطنهء قزوين يك زنجير فيل با جلهاى مخمل و زربفت و ساير ضروريات و چند نفر فيلبان « 2 » بر سر راه ايلچى مزبور « 3 » حاضر سازند كه چون ايلچيان به اتّفاق يكديگر به جانب روم روانه گردند حالت منتظره در بردن فيل و ما يتعلّق به ، نبوده باشد و ايلچى را به خلاع خسروانه و انعامات شاهانه سرافراز و مرخّص فرمودند و بعد از روانه شدن ايلچى قيصر ، ايلچيان ديگر « 4 » كه در معسكر فتح و ظفر بودند به دستور به عواطف بىكران سربلند و مرخّص فرمودند و ديلنچى بيك ولد مرحوم قزاق خان بيگلربيگى سابق دارالمؤمنين استرآباد به ايلچىگرى ندر محمد خان و مرافقت مهدى خواجه « 5 » و مهدى خان سلطان عرب را به حجابت عبد العزيز خان و رفاقت حسن قوشبيگى ايلچى مشار اليه تعيين و به اتّفاق ايلچيان مزبور روانه نمودند . و چون والايى همّت بلند « 6 » و رسايى نيّت ارجمند روا نمىداشت كه بدون اخبار و انذار تيغ زمرّدنگار افعى كردار ، يعنى جگر گوشهء ذو الفقار را به تسخير دار القرار قندهار خونبار « 7 » سازند بر آيينهء ضمير قدسى پرتو ظهور افكند « 8 » كه يكى از غلامزادگان آستان گردونشأن را
هامش
( 1 ) . الف ، ب : « بيلاكات » ندارد .
( 2 ) . الف ، ب : فيلبانان .
( 3 ) . الف ، ب : مذكور .
( 4 ) . الف ، ب : دگر .
( 5 ) . الف ، ب : « مهدى خواجه » ندارد .
( 6 ) . الف ، ب : « بلند » ندارد .
( 7 ) . الف ، ب : جويبار .
( 8 ) . الف ، ب : فكنده .