سومين اقدام رسول خدا صلى الله عليه و آله ، ايجاد پيمان برادرى ميان مسلمانان بود . آن حضرت مسلمانان را با يكديگر برادر كرد تا نسبت به هم ارتباط و پيوند نزديكترى داشته باشند .
و از ميان مسلمانان ، على بن ابىطالب عليه السلام را به عنوان برادر خود برگزيد .
روشن بود كه يكى از مسائل مهم پس از هجرت ، درگيرى مدينه با مكه خواهد بود ؛ زيرا نه پيامبر خدا صلى الله عليه و آله حاضر بود از مكه چشمپوشى كند و نه اشراف مكه تحمّل اسلام و تسلّط آن بر شهرهايى مانند مدينه را داشتند ، بهويژه كه در سال دوم هجرت ، قبلهء اسلام از بيتالمقدس به سوى مكه تغيير كرد و نشان داد كه مسلمانان اين شهر را از دست نخواهند داد .
سرانجام ، مسلمانان حمله به كاروانهاى قريش را - كه از مكه به راه مىافتاد و از نزديكى مدينه مىگذشت و به سمت شمال ؛ يعنى شامات مىرفت - آغاز كردند . آنان بدينوسيله جبران مصادرهء اموالشان را ، كه در مكه گذاشته بودند ، كردند . مهمترين حمله ، حملهاى بود كه بهجنگ بدر منتهى شد . در رمضان سال دوم ، مسلمانان به قصد حمله به كاروان قريش حركت كردند . قريش كه متوجه حمله شده بودند ، سپاهى را از مكه به سوى مسلمانان اعزام كردند . دو سپاه در نزديكى چاههاى بدر با يكديگر درگير شدند و در نتيجه ، بسيارى از سران شرك به قتل رسيدند . از ميان رؤساى قريش ، تنها ابوسفيان به سلامت ماند و آن هم به اين دليل بود كه در بدر حضور نداشت .
در سال سوم ، مشركان به تلافى غزوهء بدر به مدينه حمله كردند . آنها شهر را دور زدند و از سمت شمال در دامنهء كوه احد مستقر شدند . رسول خدا صلى الله عليه و آله نيز همراه يارانش كه كمتر از يك سوم دشمن بودند ، به منطقهء احد وارد شدند . در جنگى كه صورت گرفت ، ابتدا مسلمانان غلبه كردند ، اما غفلت آنان - كه چگونگى آن در قسمت احد خواهد آمد - سبب شد تا ضربهاى كارى از مشركان بخورند ، گرچه مشركان نتوانستند اسلام را از ميان ببرند .
در سال پنجم ، مشركان پيمان اتحادى بر ضدّ رسول خدا صلى الله عليه و آله امضا كردند وسپاه احزاب را تشكيل دادند و به مدينه يورش بردند . پيش از حملهء آنان ، مسلمانان خندقى در
آثار اسلامى مكه و مدينه ( فارسي ) — صفحة 185
مساهمون: الشيخ رسول جعفريان
ص١٨٥